“Gitaar is emotie”

Juan del Granero

over de goesting om het goed te doen

img_7170Jean Van der Schueren staat in de gitaarwereld beter bekend als Juan del Granero. Dat is zijn artiestennaam, die verwijst naar zijn wortels in de klassieke muziek en de Spaanse flamenco. “Gitaar spelen is niet alleen techniek, het heeft vooral te maken met emotie”.

Waarom?

“Zonder techniek kun je geen emoties overbrengen, beide gaan hand in hand. Zo eenvoudig is het.”

In de jaren ’70 studeerde hij af aan het muziekconservatorium in Brussel.

“Je moest onvermijdelijk notenleer volgen, In de opleiding was klassiek de enige optie. Electrische gitaar was in het onderwijs in die jaren sowieso ondenkbaar.”

“Toen ik afstudeerde werd de luit even mijn tweede liefde.”

“Mijn ambitie was toen vooral om een goede studiomuzikant te worden. De optredens, die kwamen er later geleidelijk aan bij.”

Hij evolueerde verder in de klassieke muziek , onder meer via masterclasses bij John Williams in Cordoba en, in het barokrepertoire bij Jos Van Immerseel, Paul Dombrecht en de Kuykens.

 Wat is de essentie van goede muziek?

“In de muziek is dit essentieel: de goesting om het goed te doen klinken en die emotie over te brengen.”

In Ninove heeft Jean Van der Schueren zowat tien concerten per jaar georganiseerd en gecoördineerd. Hij introduceerde er ook het Festival van Vlaanderen. “Als organisator moet je de muzikanten vooral een podium bieden, en daarnaast sfeer creëren en een publiek kweken. Dat gaat niet vanzelf, dat vraagt tijd en geduld.”

In zijn huis liggen pakken tijdschriften, er staat een vleugelpiano, er liggen ook violen en andere instrumenten. Hij plukt liefdevol een vederlichte luit van de muur. Alles ademt hier muziek.

Heb je zelf ooit gitaren willen bouwen?

“Neen, wel interesse voor de bouw en de bouwers. Optreden, lesgeven, organiseren… Vroeger met vzw Gitaarkrant, daarna met vzw Duende en nu volop actief met Jazz-Madd. Duende is een belangrijke term uit de flamencotraditie, het moment waarop tussen de artiesten en het publiek de vonk van de emotie overspringt. Ik vind dat zeer belangrijk.”

De vzw Duende staat voor een brede waaier van concerten en tentoonstellingen, en Jazz-Madd heeft alles te maken met ‘Jazzmuziek aan de Dender’ – zeg maar Ninove, Denderleeuw en Aalst. Voor meer info zie www.jazzmadd.be

Heb je ook voeling met rock’n’roll?

“Weinig nu, vroeger veel oa als gitarist bij Irish Coffee. Nu ben ik een fervente Klara-luisteraar, niet alleen voor de klassieke muziek maar ook voor de wereldmuziek en de jazz. Let wel: goede popmuziek kan ik wel appreciëren. Maar dat gebeurt zelden.”

“Wat er nog op mijn agenda staat? Ik speel binnenkort een benefietconcert in Ninove, maar een cd zit er niet meteen aan te komen. Ik loop niet achter mijn concerten aan.”

img_7527

 

Tekst: Gerrit De Clercq
Foto’s: Bernadette Van de Velde

Clicklik: van Paleis tot Paleis

dscf8421-final

Version Française: https://kunstpoort.com/ned-fr-gezamenlijke-projecten/

Wij wandelen naar het gebouw met de zuilen. Het is donker. De deuren zijn gesloten. Twijfels overvallen ons. Het uur? De datum? De plaats? Nieuwsgierig stappen we naar de rechterkant van het gebouw. Een glasconstructie vol licht komt tevoorschijn. Links het café. In het midden de kassa. Er heerst een gezamenlijke opluchting. “Waar bevindt zich de zaal voor het theaterstuk? “ Vous déscendez les escaliers, vous prenez la porte à gauche, sortez dans la cour et c’est le premier bâtiment sur la gauche.” Wacht, in ander gebouw?  Ja, een gebouw voor hedendaagse kunst.

Bij de voorstelling in Brussel, waren wij in het Paleis voor Schone Kunsten. Ook daar moesten wij trappen naar beneden. Van Paleis tot Paleis.
Van Artdscf0588-final Deco naar Neo-modernisme.

Katia, buiten, herhaalt haar tekst. Ze rolt met haar ogen, ze mompelt. Ze heeft een lange monoloog, verbluffend. Het gaat over de relatie met haar dochter. Ze woont met haar alleen. De moeilijke weg van een alleenstaande moeder wordt beschreven in de monoloog. “Alles draait altijd rond haar.” zegt ze.

Toch heeft het publiek gelachen. Veel meer dan in Brussel.

LUDWIG
Ik dacht: Moet ik haar nu een kus geven?dscf8426-final
Ik wilde het niet gênanter maken dan het al was.
Ze stond zo en ik zo, en dan, ja, ik maakte tandcontact.
KRISTOF
Tandcontact?
LUDWIG
Maar zo wat te hard.
KRISTOF
Oei.

Er is veel veranderd zegt Renate juist voor Patrick, de regisseur, aankomt. Patrick komt een halfuur voor de voorstelling aan en zegt onmiddellijk tegen de acteurs “Jullie gaan van de andere kant van het podium vertrekken.” Hij wijst van de ene kant naar de andere.

dscf0533-final

De hele avond zitten wij aan de andere kant. In Brussel was het podium, met zijn donkere kant, een gesplitst levensverhaal. Vandaag zien wij alleen licht. Van boven naar beneden. Van beneden naar boven, zoals de verhalen. De acteurs zijn altijd in een soort onevenwicht, zoals in het echte leven.

dscf0577-final

Malika wil de zaal kopen, Josiane wil stoppen. Ze gelooft niet dat Malika de zaal kan beheren.

MALIKA

Ik kan mij inkopen, Josiane.
We hebben daar al over gehad.
Ik breng op.
Ik ben heel goed. Ik kan het.
Ik heb het van u geleerd.
….
Ge kunt hier in de buurt
nergens fatsoenlijk dansen.
Het is hier een perfecte plek
voor een dancing.
JOSIANE
Ge hebt geen geld Malika.
MALIKA
Waar moet ik dan naartoe?

 

 

 

Het is veranderd. De bewegingen van de acteurs zijn bescheidener. Het is de vierde voorstelling in Charleroi. “Arne Sierens, de auteur van het stuk, was hier zondag.” zegt Renate; “Hij vond het goed.“ zegt ze bescheiden. Na de vierde keer hebben de acteurs nog plankenkoorts. Jérôme is zenuwachtig voor de voorstelling. Hij loopt heen en weer door de ruimte. Hij zal een liefdesscene moeten simuleren met Malika. De acteurs verzamelen niet voor de voorstelling. Dat deden ze in Brussel. “je me serais ennuyé s’il n’y avait pas de changement” zegt Patrick.

dscf8445-final

 

dscf0569-final

In Charleroi eten de acteurs samen na de voorstelling. De volgende voorstelling is in Moeskroen. “U zal toch komen kijken?” vragen Renate en Katia. “Er zullen vrienden vanuit Vlaanderen komen.” Het is namelijk niet ver van West-Vlaanderen. Negen december. Nog twee en een halve maand. “Het is nog lang.” zucht Katia, al ongeduldig om opnieuw te spelen.

 

 

 

 

 

 

dscf8456-final

Moeskroen, 9 december, in het Centre Culturel de Mouscron.

Eric Rottée Tekst en Foto’s

I have a dream

I HAVE A DREAM

Al een eeuwigheid zijn begrippen zoals blanke superioriteit, eurocentrisme en eurogantie een realiteit, maar pas sinds kort wordt erover gepraat op mainstream media. En dat is niets te vroeg.

Maar wat betekent black history voor jou? En hoe bepaalt huidskleur vandaag wie je bent of wat je doet? Zinnema trok het gesprek open en richtte de vraag aan alle artiesten uit Brussel en de Rand. De telefoon stond plots roodgloeiend en ook via de digitale kanalen stroomden de reacties binnen. Sinds januari heeft ook een denktank van dynamische enthousiastelingen – voornamelijk van Afrikaanse diaspora – zich mee achter het artistieke roer geschaard. Naast de complexe taak om de talrijke projectoproepen te adviseren, heeft de  denktank ook de samenstelling van een uitdagend seizoen op zich genomen.

Het spetterend Kick-Off Event opent met een groot muziekpodium, aangevuld met dans- en beeldende workshops. Voor het leergierige publiek is er Afrootino: verschillende dans- en muziekstijlen vieren hun Afrikaanse afkomst. Yves Aduhire zet met zijn danstheater GENO IN SIDE een zinnige reflectie neer over de menselijke trauma’s van de Rwandese genocide. Tijdens I Have A Dream Exposed brengen beeldende kunstenaars een knap staaltje museumgenot, gecureerd door de artistieke trekkers van Zinnema en de trouwe residenten van Mangoo Pickle en TIMISS.

Mocht je echt geen zin hebben om enorm veel bij te leren, heerlijke artistieke kwaliteit te ontdekken en inspirerende mensen te leren kennen, dan ben je bij Zinnema aan het foute adres. Maar onze deuren staan alvast open. Wagenwijd. Voor iedereen.

Langzaam maar zeker. De Slow Art van Joan Hus.

Interview met  filosofe, schrijfster, ‘grafisch’ kunstenaar Martine Lejeune.

Op een mooie na zomerdag ontmoette ik Joan Hus in een toepasselijk kader, het historische Vooruit te Gent. Joan Hus is de artiestennaam van filosofe, schrijfster, ‘grafisch’ kunstenaar Martine Lejeune.

Ze is docente filosofie aan de universiteit Gent. Martine Lejeune/Joan Hus heeft reeds een aantal boeken op haar palmares, fictie en non-fictie. Haar meest recente boek, onlangs uitgegeven draagt de titel:
‘Logica en filosofie van de taal. Voor al wie bezig is met taal en tekst.’
Een boek over het beoordelen van argumentaties, in het dagelijks leven, op school en professioneel. Geen voorkennis vereist.boek
Antwerpen: Uitgeverij Garant, 262 p.

Ook onlangs verschenen
Culture. Philosophical Perspective. Antwerpen: Uitgeverij Garant, 120 p.
Over het begrip cultuur.

Martine Lejeune schrijft ook voor de Engelstalige blog: The Flaneur.
http://flaneur.me.uk/01/food-for-thought-by-joan-hus-guidelines-for-new-creative-work/

Een kopje koffie helpt het gesprek op gang te brengen al is dat duidelijk geen probleem bij Joan Hus.
KR Wat haalt bij jou de bovenhand de filosoof, kunstenaar, schrijver, docent? Hoe wordt je het liefst benaderd?
ML Mijn leven is één grote chaos, alles is filosofie, en kunst, en literatuur, en politiek, en dagelijkse beslommeringen. Hoe ouder ik word, hoe meer vragen en hoe minder antwoorden ik heb. Als kind stimuleerde mijn moeder mij om te tekenen. Zij had ook aandacht voor literatuur en las vaak voor. Ik wilde dan ook schrijfster en kunstenaar worden.
Toen ik een studiekeuze moest maken dacht ik aanvankelijk aan wiskunde. Wiskunde is rust, abstracte zekerheid. Vanuit mijn affiniteit met de wiskunde groeide ten slotte ook mijn Slow Art.
KR Vertel eens iets meer over je Slow Art
ML Aan één enkele tekening, formaat 76x105cm, werk ik heel intensief een zestal maanden met eenvoudige middelen, een pen, inkt en papier.experimentaldrawing_pen_and_ink_76cmx107-cm
KR Waarom deze rustige manier van werken. Ligt dat in je natuur, is het therapeutisch?
ML Het is helemaal niet therapeutisch. Slow Art betekent voor mij ascese. Slow Art is tegen mijn natuur in. Ik doe mezelf geweld aan. Voor mij is het een oefening in zelfbeheersing en discipline. Ik investeer mijzelf, mijn tijd, mijn leven, volledig in die langzaam tot stand komende tekeningen.
KR Je ecologische voetafdruk in je werk wil je ook zo klein mogelijk houden. Hoe ga je tewerk?
MR Mijn kunst is eenvoudig recycleer baar, en gemaakt met beperkte middelen, pen, inkt en papier.
Ik ageer tegen de overproductie van kunst, tegen nutteloze kunst, en tegen kunst voor de prestige zoals bijvoorbeeld Het Nieuwe Havenhuis in Antwerpen. Het spectaculaire ontwerp van de overleden Brits-Iraakse architecte Zaha Hadid, een nieuw landmark voor Antwerpen maar eigenlijk niet meer dan een lege juwelendoos (schip) bovenop het oude 100jarige gerestaureerde brandweergebouw.layered_drawing
KR Kan je met jouw manier van tekenen wel voldoende creatief zijn?
MR Zeker, ik experimenteer voortdurend. Ook maak ik het mijzelf niet gemakkelijk door bijvoorbeeld op moeilijk papier te werken met een onaangepaste pen. Daardoor is het resultaat vaak verrassend. Creatief ben ik ook door andere teken-bewegingen uit te proberen, in lagen te werken en met verschillende kleuren. Ik teken met al mijn zintuigen. Kunst is in de eerste plaats esthetisch, dat wil zeggen zintuiglijk. Ik heb de intentie iets te scheppen wat kostbaar is, uniek en fascinerend, die buitengewone inspanning zou vereisen om het te kopiëren. Ik probeer niet alleen mijn eigen culturele wortels als westers kunstenaar, maar alle cultuur in het algemeen te overstijgen.
KR Hoe wil je dat de toeschouwer naar je werk kijkt? Moet hij er idee achter zoeken? Mag en kan het publiek je werk interpreteren?
ML Ik verkoop geen idee. Mijn werk is zeker geen illustratie van een begrip zoals bij Marcel Duchamp, de vader van de conceptuele kunst. four-ellipses-floating-in-colored-spaceWat mij het meeste plezier doet is wanneer de toeschouwer mijn werk meer dan een keer wil zien. Een tekening waar zoveel maanden aan gewerkt is, kan je niet in één minuut in je opnemen en beoordelen. Zo’n tekening is ook moeilijk te beoordelen via het web, op een computerscherm. Je moet het lijfelijk zien.
KR Moet kunst een beeld van de maatschappij geven?
ML Dat moet niet, en dat kan kunst zeker niet. Kunst is geen wetenschap. Bij de aanvang van de westerse kunst, bestond kunst uit het illustreren van de bijbel, later werd kunst een illustratie van macht en machtsverhoudingen, religieus en profaan. Nog later haalden het educatieve, hedonistische en nationalisme de bovenhand. Bij de impressionisten zagen we een verschuiving in de richting van het zintuiglijke, het esthetische. Uiteindelijk kwam Marcel Duchamp met kunst die de illustratie werd van een idee dat moet geïnterpreteerd worden. Mijn kunst is iets anders dan een idee. Het is zintuiglijk, esthetisch, precieus, speels, experimenteel, en persoonlijk.
KR Moet kunst gesubsidieerd worden?
ML Kunst hoeft helemaal niet gesubsidieerd te worden. Gezondheid en onderwijs dat zijn de dingen die moeten worden gesubsidieerd, maar niet de kunst. Overigens, is het de taak van het onderwijs om de creativiteit te stimuleren. Kunst wordt monddood gemaakt door subsidies. Kunst wordt staatskunst. Ten tijd van de grote depressie in Amerika, lanceerde President Roosevelt in het kader van The new Deal het Federal Art Project. Hij subsidieerde kunstenaars, die in ruil daarvoor de waarden van de Amerikaanse cultuur in beelden vastlegden. 250.000 werken zijn er zo gemaakt onder andere door Willem de Kooning, Jackson Pollock, Arshile Gorky, Mark Rothko… Kunst als illustratie van de cultuur waarvan kunst zelf een onderdeel is… Kunst die in haar eigen staart bijt, zeg maar.
KR Kan je creativiteit aanwakkeren?
ML Verveling bevordert bij kinderen de creativiteit. Ze hebben te veel tijd, en die tijd moeten ze ‘doden’. Kinderen hoef je niet te entertainen, geen tablet in handen te stoppen… Bezorg hen geen afleiding. Geef hen ‘vrije’ tijd, zorg dat ze tijd hebben om zich te vervelen, zo zorg je voor creativiTIJD.
KR Heb je een favoriete kunstenaar?
ML Ik bewonder het werk van de Italiaanse jong gestorven kunstenaar Piero Manzoni (13 juli 1933 – 6 februari 1963) die afstamde van oude adel uit Milaan. Zijn later werk wordt door velen gecatalogeerd onder installatiekunst waarbij het idee centraal staat, maar ik vind hem vooral een poëet, een beeldend dichter. Wereldberoemd werd hij met het inblikken van zijn eigen poep: ‘merda d’artista’. Vooral zijn werk ‘Le soccle du monde’ vind ik zijn mooiste creatie. Hij maakte een lege sokkel die de aarde als kunstwerk draagt.
KR Is je werk binnenkort te zien op een tentoonstelling?
ML Gedurende de maand februari 2017 stel ik tentoon in Blanco, Nucleo Gent. De exacte datum is nog niet gekend.
KR Bedankt voor je bevlogen antwoorden, je enthousiaste medewerking aan dit interview. Het zal me zeker bijblijven en we kijken uit naar je tentoonstelling in 2017.
Info en portfolio Joan Hus
http://www.artslant.com/global/artists/show/285785-joan-hus

tekst; Kathleen Ramboer
fotografie:  EME

Clicklik: The Big Day voor “Une sacrée putain de fête: ieder huisje draagt zijn kruisje”

Une sacrée putain de fête: ieder huisje draagt zijn kruisje

Adres voor vandaag is niet minder dan het Paleis voor Schone Kunsten aan de Kunstberg in Brussel. Het is een van de eerste mooie lentedagen die het seizoen ons biedt. De stad is gevuld met jong en oud dat aangetrokken wordt door de diverse evenementen die Brussel vandaag aanbiedt. Ook het Paleis voor Schone Kunsten pikt een graantje mee van deze gezellige drukte.

Bij de acteurs gaat het er opvallend rustig aan toe. Geen stress of zenuwachtigheid te bespeuren. Alleen in de theaterzaal gaat het er wat rumoerig aan toe. Er wordt een pre-party georganiseerd. Mogelijk wordt er geklonken op de voorstelling die al eerder op de dag plaatsvond. Een geschikt moment om even m’n oor te luisteren te leggen.

Katia, Anne en Renate hebben zich van de feestende bende afgezonderd en zitten met z’n drietjes in een loge voor een kamerbrede spiegel. Ze keuvelen wat terwijl ze zich aandachtig in de spiegel bekijken en hier en daar een wolkje poeder op de neus aanbrengen, een lijntje onder het oog bijwerken of de lippen accentueren met een fancy kleurtje. DSCF2502 reworkedTwee Vlaamse en een Waalse actrice, geen taalbarrière, je twijfelt er niet aan dat ze al jarenlang goede vriendinnen zijn. Nochtans, niets is minder waar. Het is dit toneelstuk dat hen samenbracht.

DSCF2498 reworked

Als ik hen vraag hoe de eerste voorstelling van de dag is verlopen, blijven ze opmerkelijk kalm. Maar de vonkjes in hun ogen geven wel aan dat die schijnbare rust op dit ogenblik, enkele momenten voor de tweede voorstelling, maar in ere gehouden wordt omwille van de noodzaak: de concentratie aanhouden voor de tweede opvoering van de dag.

De belangrijkste ervaring die ze uit de première haalden was het plezier. Als amateur-acteurs zoeken ze in het toneel een stuk ontspanning, pret en gezelligheid. Ook vandaag, tijdens de première, in een locatie om u tegen te zeggen, waren die elementen ruimschoots aanwezig. Geen last van zenuwen of plankenkoorts, veel vertrouwen in mekaar en in de regisseurs.

Juist dat ene kleine momentje, wanneer je voor het eerst in het stuk het podium op moet, is het even slikken en op de tanden bijten, maar dat gevoel ebt zo weer weg bij het uitspreken van de eerste woorden.

Ook Philippe, regisseur samen met Patrick, blijft opmerkelijk rustig wanneer ik hem enkele vragen stel. De première was voor hem de bekroning van het vele werk van de voorbije maanden. Er is zeker nog één en ander te corrigeren en bij te sturen voor de aanstaande optredens maar dat is vanavond niet aan de orde want het resultaat was boven verwachting, ronduit een prima opvoering. Ook voor hem was het een heel leuk moment.

Ik neem plaats in de theaterzaal waar de rust is teruggekeerd. Alleen de deejay is nog op het podium en begint de ene single na de andere te draaien terwijl het publiek binnenkomt en probeert een goede plek te bemachtigen. Direct ontstaat een levendig sfeertje en komen de acteurs en brengen hun act.

Het verhaal speelt zich af in een feestzaaltje achter een café. Kiki geeft een feestje en cafébezoekers komen en gaan. Ieder leven wordt op één of ander moment gekenmerkt door één of meer moeilijke situaties.

petra

Juliette en Mara spreken over hun mannen, hoe ze hen hebben ontmoet. Mara wordt surrealistisch wanneer ze vertelt over haar ontmoeting met de ex van haar man. “Ik doe mijn broek uit, ik heb de benen van Sharon, Ik doe mijn kleren uit; hier staat Sharon… Die wil trouwen, die wil een kind.” Sharon spreekt over Sven, Mike, William. Als toeschouwer word je  meegesleept in het verhaal van een mythische man. Juliette van haar kant speelt de Sint-Bernard met hem en zoals ze zegt: “ik hing vast aan hem”. Achttien jaar samen. Toch wanneer Juliette en Mara samen praten is haar man wel lang weg, om Sabine slechts vijf straten verder terug te brengen. Meer zullen wij niet te weten komen..

DSCF1949 reworkedBertrand spreekt met Kristof over de ontmoeting met Kristofs jongste dochter. Langzaam komt hij tot het onderwerp dat hij wilde aansnijden: de fragiliteit van Kristofs vrouw.

Ontrouw en bedrog, wraak zonder mededogen, onvermogen om volwassen te worden, idiotie. De gesprekken zijn eerlijk. Vrienden in een bar kunnen zich blootgeven. Dit is een soort van therapie, om hun frustratie weg te nemen.

De toeschouwer neemt dat mee om er na de voorstelling verder over te mijmeren. Niet onmiddellijk gemakkelijk, dit onderwerp. Misschien kunnen we ons beter de vraag stellen: “waarom gaan de meeste liedjes, die op de radio worden gespeeld, over liefde?”

Een boeiend theaterstuk en dus een aangename avond.

DSCF3644 reworked

Volgende voorstellingen:

Charleroi, Palais de Beaux-Arts, op de 23,24,25 en 27 September.

Tekst Magda Verberckmoes

Foto’s Eric Rottée

 

MOOI GESCHILDERD! DAAR MOET JE WAT MEE DOEN!

KUNSTPOORT is blij deze interessante tekst van Lucas de Waard te mogen publiceren
theaterschrijver, columnist en prozaïst,
http://www.zoalsdewaardis.nl/
Deze tekst is geschreven in opdracht van Kunstbalie naar aanleiding van de campagne iktoon – kunst van iedereen –  WAK (week van de amateurkunsten) in Nederland
www.kunstbalie.nl
De tekst illustreert perfect hoe er soms gedacht wordt over Amateurkunsten.


foto: Eric Rottée

Amateurkunst wordt omgeven door de nodige vooroordelen. Er hangt een zweem van knulligheid rondom het woord, al is het alleen maar vanwege de eerste helft: “amateur”. Maar is dat terecht? Wil amateurisme automatisch zeggen dat iets niet goed is? En zijn amateurkunstenaars per definitie amateur omdat het ze aan talent ontbreekt?

Het begrip ‘amateurkunst’ roept bij veel mensen associaties op met goedbedoelde keramiekwerkjes, aarzelige fotografie en schilderijen zonder idee. Amateurkunst is iets dat je prima kunt beoefenen, maar vraag ons in godsnaam niet ernaar te komen kijken. Laat staan ervoor betalen.

Wat is een amateur? Het woord heeft in ieder geval een licht negatieve connotatie. In feite betekent het woord ‘amateur’ niet meer dan: iemand die een zekere vaardigheid uitoefent zonder daar geld voor te krijgen. In de ogen van de Nederlandse goegemeente is de amateurkunstenaar dus iemand met minder talent dan zijn professionele medebeoefenaars. De vraag is of dat terecht is. Want wat ook mogelijk is, en daar hoor je zelden iemand over: het is iemand die geen behoefte heeft aan het vakmatig bedrijven van zijn of haar kunstvorm.

VIND JE HET LEUK GENOEG?

Mijn buurman is kok. In zijn vrije tijd sleutelt hij aan een game; een computerspel waar niemand van weet of het ooit daglicht zal zien. Cas Hutten (38) studeerde in 2002 af aan de kunstacademie. Na jaren professioneel actief te zijn geweest als kunstschilder raakt hij inmiddels zelden nog een kwast aan. Hij kookt. En programmeert zoals gezegd een game, geheel autodidactisch. Als amateur dus.

Waarom zou iemand die erin is geslaagd van zijn hobby zijn werk te maken, dat willen terugdraaien? Hutten: ‘Het idee van ‘de linkse hobby’, dat kunstenaar zijn alleen maar erg leuk is, is natuurlijk onzin. Iedereen die zijn geld met kunst verdient moet heel veel niet-leuke dingen doen. De wereldjes zijn te klein om zomaar vrolijk doorheen te banjeren. Dus dan is de vraag: vind je het leuk genóeg?’

Niet dus, zou je in het geval van Hutten kunnen stellen. Na zijn afstuderen ontving hij een kunstenaarsstipendium. In totale financiële vrijheid kon hij gaan maken wat hij wilde. Maar die feitelijke vrijheid was gevoelsmatig vooral benauwend. ‘Ik hoefde niks, maar dan wordt dus ineens duidelijk hoeveel verantwoordelijkheid er bij jezelf komt te liggen.’’

Wat me fascineert is het uitgangspunt dat professionalisering van je talent iets is dat je zou moeten willen. Ben je een goede zanger, dan is het wachten op de gevleugelde woorden ‘daar moet je wat mee doen’. Dat is het wijdverbreide idee dat talent niet verspild mag worden.

Hutten: ‘Dat is eigenlijk heel raar. Jij doet iets, je maakt iets, zegt: “Kijk, ik heb iets gemaakt.” En dan is de reactie: “Daar moet je wat mee doen”. Ja zeg, dat heb ik net gedaan! Maar dat is het uitgangspunt dat je hoort te mikken op commercieel succes. Iets mag niet gewoon volbracht zijn.”

AMBITIE

Wie kunst maakt op professionele basis, krijgt met veel meer te maken dan de kunst alleen. Ondernemerschap, onzekerheid, en niet te vergeten “het wereldje”. Hutten: ‘Ik voelde al snel dat ik met dat wereldje niet veel had.” Jaargenoot van Hutten, Maarten Beckers (39), is eveneens volledig gestopt met het professioneel beoefenen van kunst. Naast zijn fulltimebaan voor Amnesty International is hij, in zijn vrije tijd, DJ.

Na de academie viel de beroepspraktijk Beckers tegen. ‘Het zwarte gat, waar je zo vaak over hoort, misschien was dat wel het wegvallen van de veiligheid. Ook was er algauw financiële druk, want mijn kunst was nogal prijzig om te maken, materiaaltechnisch. En dus ging ik werken om de kunst te bekostigen, en raakte diezelfde kunst daardoor in de verdrukking.’

DAAR MOET JE WAT MEE DOEN

De verhalen van Hutten en Beckers staan in veel opzichten haaks op elkaar, maar ze hebben toch zeker één ding gemeen: de professionele kunstwereld heeft ze niet gebracht waar ze op hoopten. In de amateurkunst hebben ze hun plezier teruggevonden.

5 dagen boordevol muziek!

Affiche-2016-def-web_hr-447x630Folk on stage en een
stage voor traditionele muziek

van 21 tot 25 augustus 2016 te Gooik

 

 

DSCF4107 reworked

We gingen kijken en luisteren naar  een stageweek voor traditionele muziek te Gooik voor mensen met een passie voor folk, een organisatie van muziekmozaIek. Dit jaar is het de 38ste editie.
Lise Smolders, Patrick Clerens en Ilse Coppieters van muziekmozaïek ontvingen ons hartelijk en maakten ons wegwijs in muziekmozaïek, folk on stage en de 5 dagen stageweek.

Een doorslagje van ons gesprek.

KunstpooDSCF0035 reworkedrt: Muziekmozaïek is een organisatie die zich vooral toespitst op zowel folk- als jazz. Waarom precies deze twee disciplines?
Lise Smolders: Muziekmozaïek is historisch gegroeid.
Muziekmozaïek is in 2001 ontstaan uit de fusie van de Volksmuziekfederatie (en het pionierswerk van huidig gedelegeerd bestuurder Herman Dewit van ’t Kliekske) en Jazz Vlaanderen. Vandaag is ze een van de 9 door de Vlaamse Gemeenschap erkende landelijke Amateurkunstenorganisaties, verenigd in het Forum voor Amateurkunsten.
Kunstpoort: Jullie hebben heel wat te bieden: begeleiding, workshops, stages, advies, …zijn jullie vooral op jongeren gericht?
Lise Smolders: Niet echt. Wanneer je straks op de Folk on stage terreinen rondloopt zal je merken dat traditionele muziek beoefend wordt door vele leeftijden. Vele komen in familieverband. Er zijn op folk on stage o.a. kindersessies van 4 tot 9 jaar en jeugdsessie van 13 tot 16 jaar. Vijf dagen lang wordt er hier door meer dan 400 mensen geleefd, gekampeerd en vooral gemusiceerd en dit vaak in  familieverband. Tijdens de Stage voor Traditionele Volksmuziek kan je ’s avonds ook genieten van prachtige concerten. Daarna is er elke avond een folkbal met live muziek en jamsessies tot in de vroege uurtjes.

Kunstpoort: Jullie doen ook onderzoek naar de traditionele taal van het Pajottenland en andere dialecten. Door het succes van liedjes in het dialect gezongen denk ik dat er terug meer interesse is DSCF0038 reworkedbij jongeren voor traditionele talen.
Patrick Clerens en Ilse Coppieters: Vanuit heel Vlaanderen wordt in dit Huis van de Levende Traditie volksmuziek geïnventariseerd. We gaan o.a. op zoek naar liedjesteksten van vroeger. In opdracht van de Vlaamse Overheid brachten we 5 CD’s op de markt ZOGEZEGD ZO GEZONGEN, een dwarsdoorsnede van de Vlaamse dialecten en volkse liedjes. Volksliedjes en aanverwante genres zijn zeker in trek bij de jongeren denken we maar aan Wim Claeys die heel wat succes had op de Gentse Feesten, Flip Kowlier, Tourist LeMC, rapster Slongs Dievangons…
ETHNOFLANDERS met Wim Claeys als artistiek directeur is ook een initiatief van ons. Ethno Flanders is een internationale uitwisseling voor een 60-tal jongeren tussen 16 en 30 jaar uit de hele wereld. Gedurende één week komen zij samen om elkaar, elkaars muziek en cultuur te leren kennen. Jongeren vinden elkaar in één gemeenschappelijke taal de muziek en maken vrienden over de hele wereld. Alle deelnemers van ETHNOFLANDERS traden op op de zeedijk in Oostende, in de Centrale in Gent, in het vluchtelingencentrum te Koksijde en als apotheose op het Dranouter Festival.
Ilse Coppieters: We hebben ook nog onze driemaandelijkse tijdschriften Folk! en Jazzmozaïek, voor iedereen die de folk- en jazzwereld op de voet wil volgen en op de hoogte wil blijven van onze activiteiten.

Verslag van ons bezoek aan de sessies vol muziek

Wegens het grote aanbod konden we niet bij alle sessie een kijkje nemen, ziehier onze keuze.

DSCF4070 reworked   DSCF0041 reworked

Sessie harp bij Maeve Gilchrist (GB/VS)

Onder een grijze donkere lucht wandelen we naar het lokaal waar de sessie harp onder begeleiding van Maeve Gilchrist (GB/VS) plaats vindt. Bij het horen van de stemmige harpmuziek voelen we ons plots licht en ontspannen, dromerig en ijl in het hoofd. Maeve Gilchrist blijkt een bevlogen lesgeefster met heel veel charisma. Met een rustige stem, ritmisch de voet bewegend, legt ze de nadruk op het belang van “fingering” bij het bespelen van de harp en soms helpt zingen…
Een 7tal cursisten met eigen harp, waaronder slechts 1 man, in een halve cirkel, spelen een tune op het gehoor. Partituren komen er niet aan te pas. Het lijkt al aardig te lukken.
Maeve Gilchrist en Nic Gareiss: The Sandhunter
https://www.youtube.com/watch?v=i7Zq8aUzXCw

Sessie zang bij Marc Hauman

DSCF4075 reworked                  DSCF0078 reworked

Een 20tal zangers van alle leeftijden zowel mannen als vrouwen volgen een samenzang sessie bij Marc Hauman. Marc Hauman zong zelf jarenlang naast Wannes Van de Velde. Met de stem als instrument verkennen de zangers onder zijn begeleiding het traditionele liedrepertoire. Vandaag wordt een lied aangeleerd opgetekend door Edmond de Coussemaker. Edmond de Coussemaker verwierf bekendheid met de optekening van Nederlandstalige volksliederen uit Frans-Vlaanderen. Marc Hauman weet zijn publiek te boeien door bepaalde woorden etymologisch te verklaren. Met een kwinkslag hier en daar creëert hij een gezellige aangename sfeer. Nu al is het te merken dat dit een hechte groep wordt die het fijn vindt samen te zingen. Marc Hauman vraagt iedereen het lied vrolijk te zingen want ook de Coussemaker noteerde naast het lied “allegro”
het lied, herkomst Frans-Vlaanderen
ik en gy
moeder Porret
koffy drinken, druppeltje schenken
ik en gy moeder Porret
koffy drinken met suiker de pekDSCF4115 reworked

Ik krijg bijna zin om mee te zingen.
Er wordt driestemmig gezongen, het is de bedoeling elkaars stem af te tasten. “De lage stem moet niet alleen diepte maar ook genoeg snelheid hebben”, merkt de lesgever op.

https://www.youtube.com/watch?v=y1IxM-kZAD8

Tijdens de koffiepauze had ik een babbeltje met Agnes Tielens die de sessie zang volgt. Zij is lid van het koor Volkorengrijs uit Heusden-Zolder . Samen met andere koorleden is ze hier aanwezig om nieuwe ideeën voor het repertoire op te doen, technieken aan te leren. Vele van de koorleden zijn hier anciens. (dit is de 38ste Folk on stage!) Zij is hier de eerste maal en het bevalt haar zeker.

 

DSCF4105 reworked     DSCF0111 reworked

Sessie instrumentenbouw bij Toon Lauwers,
Herman Dewit en Willy Vermaelen

In vijf dagen wordt hier, onder leiding van een trio lesgevers, een vlieren speelklare doedelzak in do (do-fa) gemaakt. Herman Dewit heeft zelf een creatie bedacht waar er geen draaibank bij nodig is zodat deze doedelzak gemakkelijk kan vervaardigd worden door de stage volgers. Aan de deelnemers werd gevraagd op voorhand op rooitocht te gaan en voor het nodige hout (vlier) te zorgen. Het merg dient uit de takken geduwd te worden zodat de takken snel kunnen drogen, van buiten naar binnen en van binnen naar buiten. Herman Dewit zorgt zelf voor de zakken.
Herman Dewit toont mij zijn eigen vlieren doedelzak met kunstig houtsnijwerk en bespeelt voor mij zijn doedelzak. Het klinkt fantastisch. Luister zelf maar:

https://www.youtube.com/watch?v=fMft2HAQU1c

Nog even dit vermelden: Herman Dewit van ’t Kliekske verrichtte heel wat pionierswerk en stond aan de bakermat van muziekmozaïek.

Sessie diatonisch accordeon gevorderden bij Aurélien Claranbaux (FR)

DSCF4138 reworked           DSCF0121 reworked

Middenin een stortbui begeven we ons richting Basisschool Gooik waar de sessie diatonisch accordeon plaats vindt. We zijn onmiddellijk in de ban van de accordeon. Aan de ingang zijn er een aantal jonge accordeonisten samen aan het oefenen. Het is een beetje een kakafonie van geluiden, verschillende accordeons weerklinken, blijkbaar is dat geen probleem voor de spelers.

Voorzichtig treden we het lokaal binnen. Aurélien is zelf een autodidact, hij ontdekte de diatonische accordeon 20 jaar geleden op het festival van Saint-Chartier en niet veel later begon hij het instrument te spelen. We begroeten hem, nemen plaats, luisteren.

https://www.youtube.com/watch?v=T-YVF5_17XY

Jammer geen tijd genoeg om nog andere sessies bij te wonen. Deze middag was voor ons een aangename kennismaking met muziekmozaïek, met interessante lesgevers en vooral met enthousiaste, passionele muzikanten. Het weer viel niet mee en toch scheen hier de zon! Vandaag is Gooik the place to be voor HET feest van de traditionele muziek en dat zal zeker de volgende vier dagen ook zo zijn!

InfoDSCF4072 reworked

logomuziekmozaiekMuziekmozaïek: http://www.muziekmozaiek.be/
folk on stage: http://stagegooik.be/

Tekst Kathleen Ramboer
Foto Eric Rottée

KALLIGRAFIE

Click en luister
Dinah Washington & Max Richter-This bitter earth – On the nature of
daylight.

 

KALLIGRAFIE

DSCF3716 final

“Dat is moderne dans, dat is alles” zegt de grootmoeder tegen het meisje bij het verlaten van de Vooruit.

De Chinese schaduw is stil. Eva en Karlien bewegen soms snel, soms langzaam. Het gordijn geeft een troebel zicht zoals ogen met beginnende tranen. De muzieK is kwellend en wordt gevoeld door het hele lichaam.

interrela

Ze ondersteunen elkaar, voet op been, been op heup,  ze scheiden om hun dromen na te jagen. Soms slAgen ze erin, soms niet. De bewegingen zijn symmetrisch maar er wordt ook apart gewandeld. Onze geest doet dit ook.

Knielend op roLschaatsen terwijl hij een boek voortduwt, een man in zijn zoektocht naar de kennis en de waarheid. Hij draait rond een volk dat van vreugde over schrik tot verdriet wordt gebracht. Met zijn kopLamp kijkt hij naar de wereld die soms gek wordt zoals de dansers die van de ene kant van het podium naar de andere gaan. Of wanneer de heldin het boek verscheurt. Ogen en monden zijn breed opengesperd. De bewegingen zijn zacht.

DSCF3799 reworked 4

Zacht en met vreugde dansen de tieners nog op hun blote voeten, soms op hun demi-pointes. De kinderen zijn op hun demi-poIntes en tutu. Sommigen tieners leiden de dans van de kinderen.  De mooie dans die de grootmoeder in gedachten had.

tieners

Misschien heeft de Grootmoeder van Andy W. dit ook gezegd wanneer ze voor de eerste keer de schilderijen van Fernand LegeR of Picasso ontdekte. Het meisje en Andy Warhol zullen zeker geantwoord hebben “maar grootmoeder, Ik wil zoals Leger of Picasso schilderen en zoals Karlien en Eva dansen”.

DSCF2676 reworked 3

“Jullie moeten volhouden” zei NIcole Kohler aan de tienerdansers. Ze zitten op een kAntel moment, vanuit het klassieke ballet op weg naar de hedendaagse dans. Volhouden betekent waarschijnlijk dromen verwezenlijken maar ook hard werken en lijden.

Wij beleven de Generale van de KALLIGRAFIE voorstelling. Het is het schoolFeest van de dansschool “De Ingang”. Elke groep danst voor de choreograaf, Nicole Kohler die boven in de theaterzaal zit. Ze laat hen dansen en vraagt via de micro naar kleine aanpassingen.

DSCF3758

Op het eInde van de generale gaat Nicole naar beneden en spreekt ze de dansers rechtstreeks aan. Tijdens de generale  zit de uitvoering van de choreografiE van de volwassenen  volledig in haar geheugen. Voor iedereen is er nog werk aan de winkel. En dan plotseling zegt Nicole: “hebben jullie vragen?”. Een choreograaf is geen dictator.

Volgende evenement. Dansen in ’t park: 19, 20 en 21/08 www.danseninhetpark.be

DSCF2658 reworked

Tekst & Foto’s Eric Rottée

‘Ik wil koorzang laagdrempelig houden’

Pianist-dirigent Stefaan De Lange over Spaanse muziek en olijfjes

IMG_5591
‘In essentie is tuna volksmuziek’

Stefaan De Lange behaalde een masterdiploma  piano en compositie aan het conservatorium in Antwerpen. Hij geeft les aan de Academie voor Muziek, Woord en Dans  in Lebbeke en aan  de Academie voor Podiumkunsten  in Gent. In Gent is hij ook pianobegeleider. Hij is mede-oprichter en artistiek leider van   het koor Las Aceitunas.

‘Ik kreeg het eigenlijk met de paplepel binnen. Mijn opa speelde piano, ik was nog een kleuter en trachtte de muziek die ik hoorde op de piano te reproduceren. Later raakte ik gefascineerd door de Spaanse cultuur, de ritmes van de Spaanse muziek en de passie. Denk aan flamenco. Ik bedoel de authentieke flamenco, niet de toeristenflamenco Klassieke muziek geniet mijn voorkeur, met een voorliefde voor de Spaanse en Russische componisten, maar ook popmuziek kan ik smaken.

Het koor dat u leidt  heet Las Aceitunas, wat letterlijk “de olijfjes” betekent. Dat moet u even uitleggen.

‘Las Aceitunas is gegroeid uit mijn fascinatie voor de Spaanse cultuur. Tuna is een begrip dat stamt uit de Spaanse Middeleeuwen. Eigenlijk waren dat groepen studenten die rondtrokken van de ene prof naar de andere, of van de ene bar naar de andere, ook om wat geld te verdienen voor hun studie, met liederen en gitaren, soms met een tamboerijn.

IMG_6478
‘Alle arrangementen voor de tuna zijn van mijn hand.’

Ook nu nog heeft elke faculteit haar eigen tuna-gezelschap. Tuna’s zijn langzaamaan vanuit Spanje uitgezwermd naar Portugal en tot in Zuid-Amerika. Maar zelfs in Nederland is er een tuna. Van tuna naar Las Aceitunas was maar een kleine stap.’
‘In essentie is het volksmuziek. Componisten zal je niet gauw vinden, elke tuna heeft trouwens zijn eigen bewerking van de liederen. Die zijn soms honderden jaren oud, de meeste componisten zijn dan ook anoniem. Daarom vind ik het belangrijk dat ik bij een optreden onze muziek telkens even kan kaderen in haar historische context. De meeste “tunantes” begeleiden zichzelf op gitaar tijdens het zingen of kloppen ondertussen op de tamboerijn.

Zijn er raakvlakken met pop of jazz?

‘Weinig of niet, alhoewel er de laatste tientallen jaren ook popliedjes bewerkt worden door tunagroepen. Vaak keren dezelfde ritmes terug : pasodoble  – denk aan de muziek die je in arena’s hoort, jota, wals,… Of met de nostalgie van sommige popsongs. Je zal in ons repertoire wel hedendaagse nummers herkennen die lekker swingen, maar veel verder gaat het niet.’

Eigenlijk zijn jullie niet zo vreselijk bekend, of vergis ik mij?

‘Goed vijf jaar geleden zijn wij met onze groep van nul gestart, en stilaan hebben we een repertoire opgebouwd. Het is zeker geen hitparademuziek, zelfs op Klara ga je ons niet horen Je kan ons nog best als volksmuziek catalogeren. Onder meer omdat volksmuziek zelden op partituur staat, dit soort muziek heeft meer te maken met overlevering. Er bestaan melodielijnen maar uiteindelijk geeft elke tuna daar zijn eigen interpretatie aan.’

Maakt u eigen composities?

‘Wel hedendaags klassieke composities, maar tot hiertoe heb ik nog geen tunaliederen geschreven.’

‘De liederen schrijf ik niet zelf, maar alle arrangementen zijn wel  van mijn hand. Nog eens: van de meeste liedjes zijn de componisten onbekend. Iedereen kent natuurlijk Bésame mucho en Hijo de la luna maar daar houdt het zo ongeveer op. Vele liedjes zijn honderden jaren oud. Sommige zijn opgepikt door José Carreras of Placido Domingo, wat toch wel getuigt van een zekere kwaliteit in die muziek.’

Hoe selecteert u de koorleden?

‘Wij werken bewust zeer laagdrempelig. Iedereen is welkom als ze min of meer juist kunnen zingen (lacht) –  de leden die koorervaring hebben of noten kunne lezen zijn eerder uitzondering. Meestal zingen we tweestemmig – de sopranen en tenoren de hogere partij, de alten en bassen de lagere, soms driestemming. We zijn nu ongeveer een anderhalf jaar met dezelfde groep bezig, een vaste kern, en dat klikt heel goed. Het sociale aspect, een vriendengroep zijn, is minstens even belangrijk. ‘Jonge mensen aantrekken om te repeteren op zondagochtend is niet evident, maar onze zangers zijn een voor een jong van hart.’

De koorleider neemt ons mee naar een andere kamer. Er staan een elektrische piano en een glimmende vleugelpiano. Hij speelt virtuoos een stukje klassiek.

‘Een vleugelpiano heeft een veel warmere klankkleur dan een elektrische piano, de aanslag is veel gevoeliger, maar een vleugel kan je onmogelijk naar elk optreden meezeulen.’

Hij nodigt mij uit om enkele noten mee te zingen op zijn toonladders. Het is snel duidelijk dat aan mij geen groot zanger is verloren gegaan.

Op zondag 16 oktober vindt er in de kerk van Hyfte – Lochristi een jubileumconcert plaats naar aanleiding van hun vijfjarig bestaan, cava en tapas inbegrepen.

Tekst: Gerrit De Clercq
Foto’s: Bernadette Van de Velde

Ter info :

Over het begrip tuna bestaan historisch verschillende interpretaties, zegt Stefaan De Lange.

Tunante betekent letterlijk deugniet, maar het kan ook afgeleid zijn van tunar o correr la tuna, dat wil zeggen: een rondtrekkend leven leiden al zingend en spelend.

Misschien refereert het aan Atún, een vis die in bijna alle oceanen te vinden is, een rondtrekkende vis dus, en vandaar tunazanger’. Of nog:  Tunos, zo werden de seizoenarbeiders genoemd die naar het zuiden van Spanje trokken om werk te vinden. En ten slotte betekende Tonare in het latijn: luid zingen

Website Las Aceitunas :  http://las-aceitunas.weebly.com/

“Ik wil het gerust een passie noemen”

 

IMG_5524

Hij is bekend om zijn naakten, vrouwen meestal, en hij viel in kunsttentoonstellingen (De Panne, Gembloux) enkele keren in de prijzen. “Het belangrijkste voor een kunstenaar”, zegt Ronny Roels (59), “is de vrijheid. Doe wat je graag doet.”

Wat hem fascineert? “De droomwereld. Het aftasten van de wereld tussen droom en realiteit”.

“Maar de passie voor kunst is er altijd geweest. Kunstenaar word je niet, het zit in je, misschien wel van bij de geboorte. Het is een manier van denken en daarbij komt ook veel zelfstudie”.

In zijn opleiding leerde hij technisch tekenen en later leerde hij de grote lijnen van landschappen  opbouwen. Toen kwamen de portretten in potlood en nog later begon hij te werken met acryl en olieverf.

“Ja, ik wil het een passie noemen. Soms ben ik een hele nacht bezig met één werk. Kunstenaars zijn nu eenmaal speciale mensen. Of ik eigenzinnig ben? Jazeker. Ik sta open voor andere invloeden, maar het moet wel goed zijn”.

Waarom schilder je bijna altijd naakten?

“Dat zal het rebelse in mij zijn, de taboes van de jaren ’80 doorbreken, die tegenwind. Zo ben ik stilaan met levende modellen gaan werken, mannen maar toch vooral vrouwen. Anatomie heeft mij altijd gefascineerd. De gespierde lijven van Rubens, dat is iets helemaal anders dan die gestroomlijnde modellen in de boekjes”.

Erotisch?

“Of mensen mijn werken erotisch vinden, dat moeten ze zelf weten. Als je naakt schildert, moet je in de eerste plaats je model een goed gevoel geven, anders lukt het niet. De meeste van mijn modellen komen trouwens terug. Daar is niets erotisch aan”.

“Grote voorbeelden? Neem nu Paul Delvaux, René Magritte maar nog vele anderen. Jan Fabre ligt mij minder”.

Heeft jouw werk raakvlakken met muziek?

“Als ik schilder, draai ik liefst hardrock: Rammstein, Metallica, ACDC, dat soort groepen. Klassieke muziek of opera is ok maar niet tijdens het werk”.

Kan kunst de wereld verbeteren?

“Dat weet ik zo niet, maar ze kan mensen doen nadenken. Of er in het onderwijs meer aandacht voor kunst moet zijn, is een moeilijke vraag. Alleszins moet er meer aandacht zijn voor filosofie, en dat is toch wel een raakvlak met kunst”.

“Ik wil mij in de toekomst meer focussen op actuele thema’s die mensen doen nadenken, zo van: wat zit erachter? Een van mijn ideeën heeft te maken met pesten, het hoe en waarom”.

Meer info: www.roelsronny.be

Tekst: Gerrit De Clercq

Foto: Bernadette Van de Velde