Landjuweel festival: De Griekse Tragedie

Landjuweel festival: De Griekse Tragedie

“Vier maanden na het gebeuren, er een artikel over schrijven, is dit nog wel de moeite waard?” zegt de toekomstige lezer van dit artikel.

“Geachte lezer, het is zeker de moeite waard. We zullen u meenemen naar een reis door het theater met oorsprong in de Griekse tragedie.” 

De lezer “Is dat niet gedateerd?” 

De blogger “Nee, een aantal belangwekkende amateurtheaterstukken van het jaar worden er gespeeld. Om een idee te geven; OPENDOEK, de koepel voor amateurkunsten, telt rond de 1000 gezelschappen in Vlaanderen en Brussel.”

De lezer “Ja maar we weten wat dat amateurtheater is, een voorstelling voor de familie,
de buren en de vrienden.”

De blogger “Twee professionele theatermakers reizen door Vlaanderen en Brussel en maken een longlist. Een jury van 4 professionelen uit de theaterwereld en vijf amateurs kijken naar de video’s, bespreken de stukken en kiezen maximum 8 stukken uit de longlist”. 

De lezer “En hoe wordt de jury samengesteld?”

De blogger “Het team van OPENDOEK maakt geen deel uit van de jury. Er zitten bekende namen in de jury, bijvoorbeeld: Adriaan van Aken, Mark Stroobants en Katelijne Damen. Eén jurylid is afkomstig van de stad waar het festival zich afspeelt. Joke Quaghebeur, de directrice van OPENDOEK vertelde dat deze professionele theatermakers zeer gemotiveerd zijn om in de jury te zitten.”

De lezer “Welke soort theaterstukken
komen aan bod?”

De blogger “Alle genres. Onderwerpen zoals dementie, de familietragedie, de absurditeiten van de samenleving, de wereld van het werk. Ze gebruiken ook vaak bekende theaterteksten zoals die van Ionesco of ze schrijven hun eigen teksten. De theatergezelschappen die bekende teksten gebruiken hebben natuurlijk het voordeel dat ze al een boeiend en intelligent verhaal op papier hebben. De regisseur en acteurs hebben  wel de uitdaging om die theaterteksten in al hun complexiteit op de planken te krijgen.”

De lezer ”Wat mij interesseert in het hedendaagse theater is dat de regie niet klassiek is.”

De blogger “Juist. Volgens Joke heeft Vlaanderen talrijke theatermakers die de vorm van het theater vernieuwen. Ook internationale bekenden zoals Ivo van Hove met Les Damnés doet hetzelfde. Joke merkt op dat deze zin naar vernieuwing in de vorm ook overwaait naar het amateurtheater. Annelore Stubbe, de regisseuse van Lo Fatto heeft bijvoorbeeld met Froe-Froe gewerkt.” 

De lezer “Gedurfd.”

De blogger “Gewaagd. Lo Fatto is hier een goed voorbeeld van. Twee woonwagens op het podium en echte kippen, om de wereld van de personages meer tot leven te wekken. Het spel van de acteurs was ook zeer dynamisch. Voor een moeilijk stuk zoals Rhinoceros van Ionesco, mag de absurditeit niet ondergeschikt zijn aan de menselijkheid van de personages. Anders verliest het stuk zijn kracht. Ook bij Gras van Esther Gerritsen speelt de acteur een jongeman met een mentale beperking. De acteur heeft vermeden om een karikatuur te maken van zijn personage. We lachen met zijn absurde uitspraken maar leven ook mee met het lijden dat zijn personage ondergaat.”

De lezer “Dus dit vond plaats in Brussel?”

De blogger “Ja. Elk jaar vindt het festival plaats in een andere stad in Vlaanderen. In 2020 zal dit in Sint-Niklaas zijn. OPENDOEK zoekt steeds lokale steun en organisatoren in elke stad waar het festival zich zal afspelen. De organisatoren van Sint-Niklaas hebben het festival in 2018 en ook in 2019 al bezocht, om te zien hoe de organisatie van zo’n festival verloopt. Een geoliede machine.” 

De lezer “Ik herinner mij een theaterstuk met boventitels omdat de acteurs een vreemde taal hanteerden. Ik kon het stuk daardoor moeilijker volgen omdat ik constant de boventitels aan het lezen was… Mogen ze dialect spreken op het festival?”

De blogger “Dat mag. In het verleden was dit niet het geval. Dit jaar waren er zelfs boventitels in het Frans omdat het festival in Brussel plaatsvond. Dat heeft veel werk van de geselecteerde theatergezelschappen geëist. De gezelschappen moeten er sowieso veel voor over hebben om op het festival te spelen. Het festival vindt plaats in november, maar de laatste voorstelling van de geselecteerde stukken is meestal al in mei. Ze moeten het decor dus maandenlang bewaren. De acteurs moeten beschikbaar blijven en liefst vier dagen lang ter plaatse blijven om elkaar te ontmoeten en van elkaar te leren.”

De lezer “De andere theatermakers ontmoeten, klinkt boeiend!”

De blogger “Dat is een nevendoelstelling van het festival. Zo kunnen toekomstige artistieke samenwerkingen mogelijk worden gemaakt.”

De lezer “Verkocht. Het Landjuweelfestival is hét festival van OPENDOEK…”

De blogger “Dit jaar worden er 4 festivals georganiseerd. Spots op West, locatietheater, waar de voorstellingen plaatsvinden op alledaagse locaties. Zelfs in een badkamer zoals vorig jaar. Grappig. Wat nog? Er is een festival voor families met kinderen tot 12 jaar, het Toekoer Festival en één voor de jongeren, Merde! Een gloednieuw festival. De geselecteerde jonge theatermaker krijgt een budget en begeleiding gedurende 9 maanden om zijn droomstuk waar te maken.”

De lezer “Allez, zoals wij in België zeggen, geef mij de gegevens door.”

De Blogger “Zie hieronder. Veel plezier ermee, geachte lezer.”

De lezer “Wacht eventjes! Waarom de titel “de Griekse tragedie?”

De blogger “Tachtig jaar lang werden er Griekse tragedies geschreven. Daarna werden er nog maar enkele geschreven. Tweeduizendvijfhonderd jaar geleden. Toch sprak Annelore Stubbe erover als één van haar eerste  inspiraties voor het theaterstuk “Lo Fatto”. Net zoals schilderkunst is theater ook tijdloos.”

De vier festivals:

https://www.opendoek.be/nieuws/landjuweelfestival-2020?via=1
https://www.opendoek.be/nieuws/merde-festival-voor-jong-theatertalent?via=1
https://www.opendoek.be/spotsopwest/2020
https://www.opendoek.be/toekoer/2020

Open Doek:

https://www.opendoek.be
https://www.facebook.com/opendoekvzw/

Eric Rottée Tekst & Foto’s

Jazz-MADD, trouwe gast in “huize Rebecca”

 

Een woonkamer voor Jazzconcerten 

Bij aankomst is het  donker en zie je alleen een muur van hoge bomen. Ik volg een pad. Juist voorbij de bomen zie ik een typische moderne woning, gebouwd in de jaren 60, met simpele rechthoekige en strakke lijnen. De kaarsen die de weg naar de ingang moeten tonen zijn niet direct zichtbaar. Ik neem de trappen rechts van me en ontdek het hele huis met de grote ramen en het warme licht. Je voelt dat je welkom bent. Terug het paadje naar beneden, volg ik nu de kaarsen tot aan de trappen van de inkomdeur. Het gevoel blijft hetzelfde. Jij bent geen gewone toeschouwer van een Jazzconcert, je bent een gast.

Jazz-MADD, trouwe gast in “huize Rebecca”
de vrouw des huizes doet haar verhaal

Kunstpoort: Hoe is de samenwerking met Jazz-MADD tot stand gekomen?
Rebecca Eigenlijk zo wat tussen pot en pint. Jean (nvdr: Jean Vanderschueren, stuwende kracht achter Jazz-MADD, zie verder in dit artikel) en ikzelf zijn beiden van Ninove. Via de academie Beeldende Kunst en Muziek zijn we met elkaar in contact gekomen. Ik was al naar enkele concerten van Jazz-MADD in de academie van Aalst geweest. Jean vertelde me dat hij op zoek was naar een nieuwe locatie.

Ikzelf heb een groot huis, de kinderen waren in die periode al regelmatig eens uithuizig en ik kon wel wat leven rondom mij gebruiken. Daarom heb ik het voorstel gelanceerd om mijn huis ter beschikking te stellen voor de zondagavond-concerten
van Jazz-MADD.
Deze samenwerking gaat nu haar vierde jaar in.

Kunstpoort: Hoe reageerden je kinderen hierop?
Rebecca: eerst waren ze beiden wat sceptisch, maar de aanpassing is eigenlijk snel en vlot verlopen. Mijn dochter komt regelmatig naar de concerten. Mijn zoon blijft meestal op zijn kamer tijdens het optreden. Ook mijn schoonfamilie is telkens aanwezig en steunt dit initiatief volledig.

Kunstpoort: Vinden er nog andere evenementen plaats in je huis?
Rebecca: samen met een vriendin heb ik hier al tentoongesteld.  Ook een regelmatige bezoeker van de Jazzconcerten en amateur-fotograaf heeft voor zijn 60ste verjaardag hier in huis een tentoonstelling, gecombineerd met muziek, georganiseerd.

Kunstpoort: Wat doe je beroepshalve?
Rebecca: Ik geef les in het kunstonderwijs Beeldende en Audiovisuele Kunsten aan leerlingen tussen 6 en 8 jaar. Ik schilder zelf ook, momenteel vooral werken op doek met acryl.

Dirk van der Harst, Reinier Voet, Jan Brouwer

Vanavond: Reinier Voet & Pigalle 44 – feat. Dick van der harst –
en Jonathan De Neck in het voorprogramma

Met twee gitaren (Reinier Voet en Jan Brouwer) en een bandoneon (Dick van der harst) wordt  een jazz-avond in Django-stijl geserveerd.

Dick van der Harst, arrangeur en componist van o.m. orkeststukken en moderne opera’s, is een muzikale duizendpoot, zowel in het componeren als in het bespelen van diverse instrumenten. Momenteel werkt hij aan een symfonie, Pastorale 2020.

Jan Brouwer, gitarist, zorgt voor de ritmische begeleiding en bewaakt het tempo. Sinds 2000 maakt hij deel uit van de groep “Reinier Voet & Pigalle 44”. Hij geniet een ruime bekendheid in de nationale en internationale Gypsy-jazzscène. https://www.janbrouwer.nl

Reinier Voet, componist, gitarist en bandleider speelt al gans zijn leven gitaar, zijn favoriete bezigheid. Hij liet zich inspireren door gitarist Django Reinhardt. Jazz- en Balkan-muziek en het franse chanson hadden ook een grote invloed op zijn werk. In het verlengde daarvan ontstond het project “Reinier Voet & Pigalle 44”. Naast het componeren van eigen stukken en arrangementen is hij ook de vaste begeleider van Lenny Kuhr, ooit winnares van het Eurovisie Songfestival in 1969.
https://www.facebook.com/pigalle44/

Jonathan De Neck bespeelt het diatonisch accordeon, een traditioneel instrument dat populair is in folk en traditionele muziek en wijdverbreid, van Ierland tot de Balkan. Jonathan studeerde Hedendaagse Compositie en Muziekpedagogie aan het conservatorium te Luik en is zelf leraar aan de academies van Gooik, Gent en Namen. Jonathan hoopt om in de toekomst met een eigen kwintet en eigen composities verder te gaan. In juli van dit jaar komt trouwens zijn derde CD uit. https://www.facebook.com/jonathan.deneck

Jonathan De Neck

Jonathan verzorgt vanavond het voorprogramma. Hij leerde Jean kennen tijdens een concert van de leerkrachten in de Academie van Gooik.
Het is niet de eerste keer dat Jonathan speelt voor een publiek in een privéruimte. Het huis van Rebecca is groot genoeg, het ademt een gezellige sfeer uit en de klank is goed. Een voordeel van dergelijke setting is zeker en vast het nauwe contact met het publiek: anders dan in een concertzaal waar het publiek zich als het ware in een donkere ruimte bevindt, zie je hier de reacties en emoties van de aanwezigen. Het geeft je de mogelijkheid om er direct op in te spelen.

 

Reinier Voet 

Reinier speelt reeds meer dan 30 jaar samen met Dick van der Harst. Samen traden ze vorig jaar op tijdens het Django Amsterdam festival in het Bimhuis, hét jazzpodium van Amsterdam. Onder de muzikale leiding van Dick werkten ze ook samen aan diverse muziektheater-producties van het Muziek LOD (Gent). “Dick improviseert er op los.
Met hem samenwerken zorgt tijdens de concerten steeds weer voor verrassingen.” 

“Optreden in een huiskamer komt de intimiteit van deze kamermuziek-jazz zeker ten goede. De nabijheid van het publiek maakt het spannend, wat vaak tot bevredigender resultaat leidt. Er is ruimte voor subtiliteit en dynamiek. Het spel is bijna akoestisch, met minimale versterking, wat bij deze bezetting de band het beste tot zijn recht laat komen. En ook de sfeer in huis was best warm en ontspannen, niet in de minste plaats door de heerlijke geur van het haardvuur. En laten we ook het bezoekje van de kat des huizes niet vergeten, ook zij (of is het een hij?) deed een duit in het zakje qua huiselijke gezelligheid.”

Jean Van der Schueren
gitarist, organisator Jazz-MADD

Jean is van geen kleintje vervaard. Naast een indrukwekkende carrière als gitaar-muzikant, leerde hij al doende hoe je zelf Jazzconcerten organiseert. Met vzw Duende / Jazz-MADD, viert hij dit jaar het 10-jarig bestaan van de organisatie. Deze mijlpaal zal bekroond worden met een jubileumfestival, dat in de lente zal plaatsvinden in Ninove, Denderleeuw en Aalst. 

De geprogrammeerde groepen zijn meestal Jazz-combo’s die het best tot hun recht komen in de sfeer van muziekclubs, wat de intimiteit en nabijheid van het publiek bevordert. Het publiek wordt als het ware betrokken bij het concert, wat het ook de kans geeft om te groeien in het luisteren naar muziek. 

In dit kader was het voorstel van Rebecca om concerten in haar huis te organiseren, een schot in de roos. Bij ieder concert is de huiskamer goed gevuld.

Deze setting, een concert in een privé-woning, vraagt wel heel wat logistieke aanpak. Maar door de jaren heen, zijn de meeste voorbereidende taken, tot de routine gaan behoren. 

www.jazzmadd.be
https://www.facebook.com/Jazzmadd/

Magda Verberckmoes, Tekst
Eric Rottée, Foto’s

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Poppunt Soundtrack: “Wat mij triggert”

Competitie en Kunst

Als muzikant zijn er heel veel paden te volgen om te slagen in de muziekwereld. Zoals vroeger kunt u in de cafés gaan spelen. U kunt aan wedstrijden deelnemen. U kunt uw muziek op Youtube of/en op Facebook plaatsen.

Soundtrack is een project van de eerste categorie, de wedstrijd. Een kansenparcours wordt het genoemd. Kunst en wedstrijd, het klinkt tegenstrijdig. De kunstenaar strijdt voor zijn kunst, niet om de eerste te zijn. Om te slagen moet je toch aan wedstrijden deelnemen. In tegenstelling tot de competitie in de sport , is het een strijd tegen zichzelf, niet tegen de andere.

Een muziekreis door de Vlaamse jeugd

Alle benaderingen willen hetzelfde bereiken: de muzikanten zichtbaar maken voor het brede publiek. Het brede publiek is een jong publiek, net zoals de kandidaten.

Soundtrack is een samenwerking tussen verschillende muziekorganisaties zoals Poppunt, Ancienne Belgique, Muziekdroom enz. of jeugdhuizen zoals Formaat.

Per provincie worden de muzikanten opgeroepen om aan het project deel te nemen. 100 Groepen / muzikanten in Brussel hebben de stap gezet, 16 worden voor de tweede ronde geselecteerd. De tweede ronde bestaat uit een eerste concert van ongeveer 15 tot 20 minuten.

Zinnema, diversiteit op de voorgrond

En daarom zijn wij bij Zinnema, voor de eerste van de vier concertavonden. Vier groepen zullen spelen. De namen van de groepen geven niet veel weg: Azertyklavierwerke, Pega, Leonore, Dilly. Het zal een echte ontdekking worden.

De geluidsingenieur van Zinnema, zoals altijd behulpzaam en efficiënt, helpt bij de samenstelling van de instrumenten en het geluid. Perfect!

Een zachte stem komt uit een tenger lichaam. De naam Leonore staat haar goed. Een klassieke rustige rockmuziek. Het publiek is rustig, niet zo talrijk, het is nog vroeg in de avond. “De eerste groep heeft het moeilijker dan de laatste” zegt Paulo, een jurylid. 

De tweede groep is een persoon, genaamd Azerty Klavierwerke. Een sterk contrast met de vorige groep. Geen gitaar, geen drums. Een paar elektronische DJ-mixers met veel knoppen, een soort steen met iets erop gekleefd. Wat eruit komt is niet altijd aangenaam om te horen. Het geluid heeft iets unieks, misschien zullen wij het binnen een paar jaar op de radio horen. 

Pega is de naam van de derde groep. Er wordt, door de drie vrouwen, een beetje metal rock gespeeld. De drummer dirigeert de groep, met de ogen gericht op de twee zangeressen. De stemmen zijn  soms moeilijk te verdragen. Toch  is het publiek mee.

Opgelet!  De ster van de avond komt op het podium, Dilly, een queer zanger. Wat een energie! wat een stem! Het publiek gaat uit zijn dak! Hij heeft van de 15 minuten, die hem  ter beschikking werden gesteld, een echte show gemaakt.

Het wordt heet.

Paulo draagt geen Marcelleke maar toch wel een pet

“Daar, de jongen met een pet is een jurylid” zegt Rosa, de organisatrice van de avond. Hij ziet eruit als een echte rapper. Eerste verrassing,  Paulo geeft een hand om goeiedag te zeggen, geen high-five of hi, nee een simpele handdruk .“Deels wat ik zelf ervaar, wat mij triggert, wat mij boeit” vertelt Paulo over de manier hoe hij de muzikanten evalueert. Hij gaat verder “Ik probeer heel observerend rond te kijken naar het publiek toe, hoe de toeschouwers applaudisseren”. “Het is heel moeilijk in te schatten, het is een balansoefening. “De eerste groep heeft het moeilijker dan de laatste”. Wij zijn verbaasd hoeveel belang hij hecht aan de mening van het publiek. 

Paulo is niet zomaar een jurylid. Hij schrijft zelf ook liedjes en werkt vaak samen met Stikstof. Hij ziet zichzelf wel niet als een Vlaming, maar als een Nederlandstalige Brusselaar.
Mooie uitspraak!

Iedereen voelt zich jurylid

Wijzelf zijn geen fans van wedstrijden voor kunstenaars. Het is een noodzakelijk kwaad. Zoals Soundtrack georganiseerd is, is het een mooie kans voor de muzikanten. De mensen die komen luisteren staan voor veel open, en dat is wel nodig. De juryleden moeten heel alert zijn. Iedereen voelt zich de voetbaltrainer op café, zo voelen wij onszelf ook.  Dilly heeft ons hart veroverd, met zijn levendige performance. Wij zijn benieuwd of hij de eindstreep zal halen.

 

Eric Rottee Tekst en Foto’s

Wanderlust in Marchin

6:30. Opstaan. Midden september is het op dit uur nog donker. Een douche heb je absoluut nodig om wakker te worden. Herinneringen aan vroeg opstaan in de zomer komen terug. Marchin. Er is een Marchin en een Grand-Marchin. Wij vragen ons af waar het cultuurcentrum zich bevindt. Waarschijnlijk in het centrum van Marchin? Nee dus, volgens de GPS. Grand-Marchin is groot. Dus moeten we verder rijden om het cultureel centrum te bereiken. Onderweg valt ons de goede toestand van de huizen op.. Ver weg is het cliché van het arme Wallonië.  

Marchin of Grand-Marchin

“Vous venez pour la Biënnale?” vraagt de vrouw achter een eenvoudige tafel. Het huis, het cultureel centrum ziet er ook eenvoudig uit. Het is Venetië niet.. Op een duidelijke kaart zie je de verschillende plaatsen waar je foto’s kan bekijken. De eerste verrassing komt van een fotografe uit Wit-Rusland, in de bar naast het cultureel centrum. Geen intellectuele, abstracte zwart-wit foto’s, maar frisse kleurenfoto’s met een grote luchtigheid.

Luchtigheid is er ook in de kerk. Bloemen werden gefotografeerd. De foto, afgedrukt op een glazen plaat, is doorzichtig. Je zit op de bank van een familie en je kijkt naar foto’s die zouden kunnen wegvliegen. Wanneer je vertrekt uit de kerk, krijg je een rustig heuvelachtig landschap te zien.

 

Een beetje klimmen en je betreedt een gewoon huis. Foto’s van een man en een vrouw, soms samen, soms apart. Colin Gray , uit Engeland, heeft zijn hele leven lang zijn ouders gefotografeerd. Dat besef je na een tijdje. Indrukwekkend zijn de foto’s van de gestorven moeder in de slaapkamer. 

De volgende etappe is het gelijkvloers van een rijhuis. In de keuken/eetkamer hangen foto’s aan de muur en staan ze op de meubels. Er zijn originele afdrukken bij zegt de zoon van de fotograaf, aanwezig op die dag. Alle in zwart-wit. Het leven van de jaren ‘70 komt naar boven. Een getuigenis van hoe het was in de streek rond en in Luik.

 

 

Ossogne en de kerk

De tentoonstellingen zijn niet alleen in Marchin maar ook in Ossogne. Hoe ver is dat? 8 km. De mooie landschappen met heuvels verleiden ons om er te voet naar toe te gaan. Toch is het een beetje te ver. Wanneer wij aankomen valt het op dat in een zo’n klein dorp, hameau in het Frans, ze toch een kerk hebben gebouwd. Een andere tijd. 

Twee fotografen trekken de aandacht. Beiden spelen ze rechtstreeks in op het gevoel van medelijden en sympathie.

Sarah Seené heeft blinde of slechtziende mensen gefotografeerd. Het zijn sterke portretten, met een tekst in braille. Er straalt veel emotie uit deze foto’s en uit de verhalen van deze jonge mensen.

Jef van den Bossche heeft mensen in het volkscafé gefotografeerd. Nu. Ze bestaan nog, zowel het volkscafé als de mensen die het bezoeken. Groot formaat en in kleur, de foto’s  geven de indruk dat u de mensen kunt horen, ruiken, voelen. 

Wanderlust

De volgende keer, dus binnen twee jaar, nemen wij de fiets mee. Zo ontdekt je een Belgische streek, maar te voet gaat ook. Heuvelachtig, een mix van pure natuur en akkers. Je ontdekt huizen, kerken, boerderijen met hun schuur, kasteeltjes en lokale bars. Je ontdekt fotografen en hun foto’s. De Biënnale is een leuke en rijke ontdekkingstocht.

LINKS:

Eric Rottée tekst en foto’s
Guy Verschueren foto’s

Een Bus vol Poëzie

De laatste halte van de Poëziebus is het jeugdcentrum De Kuub te Mechelen.

Aan boord 20 dichters en een aantal logistieke medewerkers. Dit gezelschap is sinds 5 augustus onderweg. Rotterdam, Amsterdam, Zwolle, Groningen, Eindhoven, Gent, en vandaag, 11 augustus, Mechelen zijn de steden die op het programma stonden met bovendien 3 optredens in Groningen en 2 in Gent.

Bij de start van het event is het zoeken naar een vrije stoel. Irène Siekman, dienstdoende host, geeft een korte inleiding en kondigt een lokaal duo aan: de twee broers die het collectief Arno en Hidde Moens vormen en die deelnamen aan de editie 2017 van Poëziebus. Dadelijk krijg je de indruk dat dit niet enkel om poëzie draait, maar ook veel weg heeft van theater. Later verneem ik dat het ding een naam heeft: “podiumpoëzie” of “podium-dichtkunst” en de dichters zijn “podiumdichters”.

Aurora Guds

Via contacten kwam ze in aanraking met de Poëziebus en waagde ze haar kans door deel te nemen aan de selectieprocedure. Ze ziet zichzelf als een traditionele dichter. 

De voorbije week was voor haar een geweldige ervaring, veel meer dan poëzie. Ze omschrijft het als volgt: het samen creëren van één groot werkstuk waarbij de visie van de individuen wordt gekneed tot één geheel in een proces van inclusiviteit, waarbij alle stijlen aan bod kunnen komen. 

Reeds als kind schreef Aurora verhalen en gedichten. Optreden voor een publiek was een echte stap vooruit: een spannende gebeurtenis maar binnen de veilige bakens van de groep.
“Hoe je stuk gebracht wordt, ligt volledig in je handen, je bent volledig vrij. “

Haar wens is om ooit een dichtbundel te publiceren. Ze wil vooral alle kansen te baat nemen om te blijven groeien. Op dit ogenblik focust ze op de performance die bij podium-poëzie hoort.

Terence Roelofsen

Terence was reeds actief in het brengen van liedjes en het schrijven van korte versjes en teksten. Via de social media hoorde hij van de Poëziebus en nam vorig jaar deel aan de selectieprocedure. 

De Poëziebus beschouwt hij als een leerproces. Hij schreef zijn tekst amper één week voor het vertrek van de Poëziebus. Het was een heftige ervaring: zeven dagen opgetreden, en ondertussen bijschaven en verbeteren. Naast de workshops en de optredens die een waar leerproces vormden,  was het voor hem ook een ervaring op menselijk vlak, soms heftig. Een week vertoeven in deze toch grote groep vroeg van hem dan ook een zekere mentale voorbereiding. De opvang door de andere deelnemers verliep supergoed en de organisatie was top. Naarmate de week vorderde werd het leuker. 

Terence gaat binnenkort van start met de voorbereiding van de uitgave van een Nederlandstalige LP. In de toekomst wil hij culturele agenda’s programmeren, een activiteit die hij momenteel al uitoefent voor een hotel met cultuurpodium en expositieruimte.

Anna Borodikhina

De Poëziebus is voor Anna een bekend gegeven. Ze woonde eerder een optreden bij in Kavka te Antwerpen. Een tweede poging om door de selectieprocedure te komen lukte haar ditmaal. Anna bracht een leuk stukje slam-poetry, een genre waarin ze enkele jaren geleden haar eerste passen waagde. Na het volgen van enkele workshops kreeg ze via Facebook regelmatig verzoeken om op te treden. Nu is dit uitgegroeid tot een vaste activiteit op diverse locaties in Vlaanderen.

Anna voelt zich met de Poëziebus een ervaring rijker. Naast het soms vermoeiende aspect van dit type activiteit, genoot ze vooral van de aangename en open sfeer en de nieuwe contacten met andere dichters. De culturele verschillen tussen Nederlanders en Vlamingen zorgden af en toe voor grappige situaties. Netwerking.

Toekomstgericht heeft Anna een hele waslijst verwachtingen.  Daartoe behoren het uitgeven van een boek en een dichtbundel. Ook haar EP (nvdr: EP staat voor ‘extended play muziek’, een opname die te lang is voor een single en te kort voor een album) komt er binnenkort aan. Ze wil zeker verder doorgroeien in de muziek maar ook,  in lijn met haar studie, zich als psychotherapeut vestigen. Verder wil ze evenementen organiseren en jongeren helpen door te groeien. En last, but not least: geïnspireerd door persoonlijke ervaringen zal ze misschien ook ooit een stap wagen in de politiek.

De voorstelling

Dan is het de beurt aan de 20 dichters die een week lang samen hebben doorgebracht en tot een ware poëzie-familie uitgegroeid zijn. Het wordt dan ook een verbindend gebeuren. Het ene stuk vloeit door in het volgende. Geen onderbrekingen. Geen applaus. Enkel vingergeknip en een luide kreet worden getolereerd tijdens de voordracht.

In dit grote stuk komt iedere dichter met zijn eigen stijl aan bod. Van zuivere poëzie naar tekst begeleid op muziek, naar slam-poetry, naar podiumpoëzie…. het ene volgt het andere broederlijk op en vormt een prachtig geheel.

Irène Siekman

Een boeiend gesprek met de drijvende kracht achter de Poëziebus, die voor het eerst van start ging in 2015.

Over de doelstelling van Poëziebus:

“De doelstelling van het evenement is voornamelijk de sector van de poëzie helpen groeien. De contacten tussen Nederlandse en Vlaamse dichters draagt hiertoe bij. Mensen leren ontzettend veel van elkander en dat doet de sector groeien. Deze samenwerking zorgt er eveneens voor dat een breder publiek wordt aangesproken.”

Over het accent van editie 2019:

“Jaarlijks wordt er ook een specifiek accent gelegd. Dit jaar draaide het om de interactie. Het is belangrijk dat wanneer een artiest op het podium staat, er tevens een contact ontstaat met het publiek. Dit doe je bijvoorbeeld door mensen in de zaal aan te kijken. Een gedicht op papier lezen en een dichter die op het podium zijn werk brengt, zijn twee heel andere ervaringen. Contact kan op een zeer persoonlijke manier gemaakt worden. Hoe meer ruimte daartoe beschikbaar is, hoe beter. En dat wou Poëziebus – editie 2019 – vooral in de verf zetten: een spanningsboog over de tour heen, waarbij de deelnemers intuïtief de line-up vastzetten en zo een bepaalde gezamenlijkheid tonen van waaruit de dichters kracht ontwikkelen en een beter contact met het publiek krijgen. Zo wordt het een gezamenlijke ervaring waar het publiek ook onderdeel van wordt. 

De oproep tot deelname speelde hier reeds op in. Aan kandidaten werd gevraagd een tekst én een video in te sturen. De interesse in het ‘performen’ en de bereidheid zich er in uit te dagen moesten immers duidelijk aanwezig zijn om door de selectieprocedure te raken. Podiumpoëzie is immers een aparte discipline.”

Over het succes van de Poëziebus:

“Het event werd uitgebreid gepromoot. De opkomst in de diverse steden was telkens een groot succes, overal zat de zaal telkens vol.”

Het einde

Het slot van deze namiddag betekent voor de dichters eveneens het einde van een fantastische week. Dit vindt vooral zijn weerslag in het dankwoord dat zij richten tot Irène. Er worden tranen weggepinkt, het bewijs dat deze mensen van diverse leeftijden een mooie ervaring rijker werden die ze nog lang met zich zullen meedragen.

Volgt er een Poëziebus 2020? 

Of er een editie 2020 van Poëziebus zal volgen hangt af van diverse factoren, zoals – en dit is een belangrijke voorwaarde – de financiering van het gebeuren. Er wordt gewerkt met een heus financieel plan. Afwachten of de nodige fondsen en sponsoring kunnen verzameld worden. Wij zien er in ieder geval al naar uit!”

Epiloog

Het is even wennen
20 dichters in een rijdende bus
de promiscuïteit
bij het dichten
ieder zijn stijl
toch op den duur
wordt het een geheel
ze spreken dezelfde taal
maar een grens en een nationaliteit
maken ons anders
we zijn allen ambitieus
er was wel een selectieprocedure
de criteria zijn onbekend
oude dichters, jonge dichters
iedereen moet leren
zijn poëzie op een podium te brengen
de zaal is vol mensen
hebben ze een voorkeur
ieder begrijpt iets anders
op een zondagnamiddag
poëzie beluisteren
het is even wennen

Poëziebus: https://poeziebus.nl
Creatief Schrijven: https://creatiefschrijven.be

Tekst Magda Verberckmoes
Epiloog en foto’s Eric Rottée

Spots op West – een zomers theaterfestijn

Het is een lange rit vanuit Brussel naar Westouter. Naarmate we het Heuvelland bereiken, wijzigt het landschap. Hier en daar zijn er al hopvelden te bespeuren. Het boek van Clem Schouwenaers, ‘De Seizoenen’, komt me weer helemaal voor de geest. De zomer is het seizoen waarin Anton, het hoofdpersonage, zich als herboren voelt. En zo ervaar ik ook een beetje de overgang van stad naar de Westhoek en Westouter.

In Westouter heerst een gezellige mix van rust die uitgaat van deze plek en een zekere levendigheid die wordt gevoed door twee factoren: het lokale toerisme en, last but not least, het theaterfestival ‘Spots op West’.

‘Spots op West’: het keurmerk van locatietheater

Dit gezellige en familiale theaterfestival biedt gedurende drie volle dagen een verscheidenheid aan amateurgezelschappen de kans om voor een – ander dan lokaal – publiek op te treden. Een bijkomende charme gaat uit van de locaties waar de voorstellingen plaatsvinden. De gemeente Westouter wordt ondersteboven en binnenstebuiten gekeerd om ieder jaar weer originele plekken te vinden om het programma neer te zetten.

 

 

Een beetje geschiedenis over het theaterfestival ‘Spots op West’

Dominic Depreeuw, verantwoordelijk voor de communicatie van het theaterfestival, neemt ons mee naar een rustige plek voor een interessant gesprek.

De eerste editie dateert van 2003.  Frank Verdru, theatermaker en Westouternaar, nam het initiatief om een theaterfestival op poten zetten op verschillende locaties in het dorp: een kerk, een schuur, bij de boer op het veld. Na enkele jaren ontstond de samenwerking met OPENDOEK, de koepelorganisatie voor amateurtheater in Vlaanderen en Brussel, die sindsdien de organisatie op zich neemt. Inhoudelijk evolueerde het aanbod van een mix van amateur- en professionele gezelschappen in de eerste edities, naar puur amateurtheater vandaag.

Spots op West vandaag

Om de kwaliteit van het festival te bewaken, lanceert OPENDOEK eerst een oproep tot deelname aan de selectie. Afhankelijk vanuit welke regio’s de kandidaturen binnenlopen, stelt OPENDOEK het selectiecomité ieder jaar samen met regionale medewerkers. Die kunnen tenslotte de gezelschappen het beste inschatten.

Er gelden geen specifieke criteria. Alleen de duurtijd van een voorstelling is van belang. Deze mag niet langer zijn dan 45 minuten. Zo krijgen bezoekers de gelegenheid om meerdere voorstellingen op een namiddag bij te wonen.

Idealiter gaat de voorstelling in dialoog met haar locatie en ontstaat er zodoende een correlatie tussen het stuk en de plaats van opvoering.

De filosofie achter ‘Spots op West’

Locatietheater is de essentie van ‘Spots op West’. Daarnaast is het een belangrijke doelstelling om een mix van toneelstukken aan het publiek voor te stellen. Ook biedt het festival speelkansen aan de gezelschappen en geeft het makers de kans om zich door het werk van anderen te laten inspireren.

Sommige gezelschappen spannen zich uiterst in om kwaliteit te brengen en dit wil het festival graag tonen aan een ruimer publiek.

 

Internationale uitbreiding 

Het karakter en de identiteit van het festival zijn vaste gegevens die door de tijd heen niet wijzigden. Een recente nieuwigheid is de uitbreiding buiten de Vlaamse grenzen. Elke twee jaar vindt in het Duitse Rudolstadt het festival ‘Theaterwelten’ plaats, dat voorstellingen toont uit heel de wereld. Omdat dit festival twee weken voor Spots op West wordt georganiseerd, ontstond het idee om een selectie voorstellingen te laten doorstromen naar ‘Spots op West’. Dit wordt voortaan een tweejaarlijkse traditie, die het programma zal verrijken.

Een theaterfestival organiseren: een pittige zaak

De voorbereidingen voor de editie van 2020 gaan eigenlijk nu al van start. Het begint met de zoektocht naar geschikte locaties, het contacteren van de eigenaars of verenigingen, het vastleggen van afspraken, het verzekeren van de locaties, het coördineren van medewerkers, … Daarnaast gaat alle aandacht naar het selecteren van de gezelschappen en het zoeken van vrijwilligers.

Gedurende het festival wordt de lokale jeugdherberg afgehuurd voor het personeel en voor de deelnemers aan het ‘theaterkamp voor jongeren’ die een mini-voorstelling brengen tijdens de festivaldagen. De gezelschappen zoeken zelf naar geschikt logement in de buurt. Ook dat stimuleert de gemoedelijke sfeer en ontmoeting tussen de verschillende gezelschappen.

Een greep uit de voorstellingen

‘Verteldorp’ – Compagnie Collage – locatie: De Pastorij

De toeschouwers worden bij het betreden van de tuin welkom geheten door de gids en de geluiden-sprokkelaar. We krijgen een verhaal geserveerd, op tonen die uit een Kora getoverd worden, over de ton die grootmoedertjes de lucht in blaast.

Onder muzikale begeleiding gaan we even later naar één van de vijf gezellige vertelhoeken in het verteldorp waar telkens een verteller heeft postgevat en die ons meeneemt naar een wereld van sprookjes en andere verhalen. Het centrale thema is transformatie. 

Sien Lagae vertelt over de waternimf en de dochter van de koopman, een meisje dat met haar muziek de dingen en mensen in beweging brengt. Zij is beginnend verhalenverteller en haar sprookje, dat ze brengt terwijl ze accenten legt met cello-klanken, heeft ze zelf geschreven. Als voorbereiding volgde ze een cursus verhalenverteller.

‘Vergeet de jij’ – Kraakman – locatie: De Crypte

‘Vergeet de jij’ is een voorstelling gebracht door twee jonge vrouwen die zich bewegen in een wereld van leegte en soms chaos, op zoek naar verbinding. 

Kraakman is een nieuw gezelschap dat deelnam aan ‘Theater in uw Buurt 2019’, een initiatief van Fameus. Met deze wedstrijd vielen ze in de prijzen en konden ze zo hun plekje bemachtigen op het theaterfestival in Westouter.

Tussen september en december 2018 werd druk gewerkt aan het concept, om daarna met de geselecteerde acteurs aan de slag te gaan. Het was de uitdrukkelijke wens om dit stuk in een kelder te brengen. De Crypte, onder de dorpskerk, was een volwaardig alternatief.

‘Magda Magdanie’ – 55+ – locatie: De Kerk (op zaterdag: De Ravelput)

Een verhaal over levenswijsheid. Jaren van levenservaring worden opgeslagen bij het zoeken naar moeilijke antwoorden op eenvoudige vragen. Een komische voorstelling die – naar wij vermoeden – meer mensen naar de kerk lokt dan de wekelijkse zondagsdienst.

2019: record-editie

Dat Spots op West een succesformule is, wordt op deze zondag nog maar eens bewezen: sinds 14 uur spreken de organisatoren tevreden over de beste ticketverkoop ooit met een recordaantal van 3.160 bezoekers, een getal dat in de loop van de namiddag zeker nog zal toenemen.

Deze opsteker kan alleen maar een positieve impact hebben om het festival in de toekomst nog efficiënter en aantrekkelijker te maken. Dus, allen op post in 2020!

Tekst Magda Verberckmoes
Foto’s Eric Rottée

Open Doek https://www.opendoek.be
Spots Op West https://www.opendoek.be/spotsopwest/home
Compagnie Collage http://ciecollage.be
Project 55+ https://www.opendoek.be/nieuws-uit-west-vlaanderen/55-minuutjes-voor-55-plussers

 

Sint-Niklaas beFolkt: Folk in de stad

Het regent

Op zaterdag 27 april 2018 kon je er, niettegenstaande de ongunstige weersomstandigheden, niet omheen.  Sint-Niklaas was die dag het centrum van de Folkmuziek.

Het Feest van de Folk wordt jaarlijks georganiseerd door Muziekmozaïek vzw en beslaat een tijdspanne van een volledige week tijdens dewelke folkmuziek en aanverwante genres in de kijker geplaatst worden.  Dit jaar vond het startevenement plaats in Sint-Niklaas onder de naam Sint-Niklaas beFolkt.

Het startschot van het feest wordt gegeven voor de deur van ‘t Stamcaféken in de Nieuwstraat. Presentator van dienst, Begijn Le Bleu, kondigt met veel verve de twee sprekers aan. Luc Van Hende en Walter Evenepoel geven tekst en uitleg bij de betekenis van folk in en voor het Waasland.

Volksmuziek voor het grote publiek was de droom van Marc

Walter Evenepoel stond destijds, samen met Marc Van Reeth, mee aan de wieg van Muziekmozaïek en aan de basis van het Feest van de Folk. Marc was de bedenker, Walter nam de organisatie en praktische voorbereiding voor zijn rekening.

Het begon met de organisatie van een groot folk-festival in Gooik, een internationaal gebeuren, destijds –  na Dranouter – het grootste festival van Vlaanderen dat vorm kreeg door de samenwerking tussen Herman De Wit van ‘t Kliekse, Mark Van Reeth en Walter Evenepoel. Doelstelling was de volksmuziek dichter bij het grote publiek brengen.

Marc had een zeer ruime kennis van het muziekgenre en de muzikanten die tot ver over de landsgrenzen reikte. Hij bracht heel wat van die buitenlandse volksmuzikanten naar het Vlaamse festival.

In die periode werd Marc bestuurslid van Muziekmozaïek en in die hoedanigheid werkte hij een concept uit om de de volksmuziek binnen de stadsmuren te brengen. Zo ontstond het Feest van de Folk.

Voor het evenement in Sint-Niklaas, de zestiende uitgave,  werd samengewerkt met Dirk van der Speeten van ‘t Ey, de cultuurbeleidscoördinator van de stad en de schepen van cultuur. De selectie van de muzikanten gebeurde door Muziekmozaïek. Maar het evenement staat ook open voor muzikanten die zich die dag spontaan aanbieden.

Deze samenwerking resulteerde in het programma dat op 27 april aan de Sint-Niklazenaars en bezoekers werd aangeboden.

Folkmuziek in Vlaanderen

Luc Van Hende schetst de evolutie van de Folkmuziek in Vlaanderen.

In 1985 organiseerden Marc De Cock (doedelzakspeler) en Dirk Van der Speeten van het muziekcafé ‘t Ey in Belsele, een Speelmanstreffen. Dit was een collectief van kameraden die graag muziek maakten. De bijeenkomsten werden geformaliseerd door officieel 5 keer samen te komen in ‘t Stamcaféken in de Nieuwstraat. Daar werden jamsessies gehouden naar Ierse gewoonte maar dan met eigen instrumenten (accordeon, doedelzak, gitaar, ..) en in Vlaanderen. Luc speelde muziek, zonder notenkennis, doch evolueerde hij in het genre, zodanig dat hij lesgever werd.

Er ontstonden kleinere muzikantengroepen. Door de deelzaamheid die eigen was aan deze ensembles, kende de folkmuziek een belangrijke evolutie in Vlaanderen. Er worden nu jaarlijks zomerstages voor Traditionele Volksmuziek georganiseerd in Gooik waar ook internationale lesgevers hun kennis komen delen met een 400-tal deelnemers, van jong tot oud, van beginners tot gevorderden.

www.stagegooik.be

En dan vertrekt de stoet

De Kornemuze vertrekt onder leiding van Bart De Cock met het ganse gezelschap dat zich in de Nieuwstraat had verzameld, en verspreidt zich over verschillende locaties in de stad: straathoek, plein of plaats aangeboden door een sponsor van het gebeuren. Op het Apostelplein kan De grote Kornemuze al op heel wat belangstelling rekenen.  

Kiezen is verliezen

Onmogelijk om alle optredens bij te wonen. We laten ons leiden door regen, wind en zonnestralen.

De Pandoering heeft haar stek gevonden op de hoek van de Grote Markt en de Stationsstraat. Deze groep trekt vooral de aandacht van de toevallige voorbijgangers die naar het stadscentrum kwamen om in de winkelstraat te kuieren. Zij spelen Balkanjazz en brassbandmuziek. Het is een opzwepend genre dat je makkelijk aan het bewegen krijgt.

De groep streeft vooral naar buitenoptredens tussen de mensen door op te treden op straatfeesten en andere evenementen en festivals omdat de interactie die daardoor met het publiek ontstaat het belangrijkste gegeven is voor de groep.

www.depandoering.be

Verderop in de straat, aan de ingang van de gaanderij naar de Collegestraat, speelt een groepje muzikanten. Dit optreden is niet terug te vinden in het officiële programma. Sfeer ontbreekt hier echter niet. Voorbijgangers houden halt om te dansen. De regen wordt verlegen bij het aanschouwen van dit vrolijke spektakel.

In de ingang van Boekhandel ‘t Oneindige Verhaal heeft Uskant plaats gevat. De groep bestaat uit drie muzikanten en brengt volksmuziek van eigen bodem. De bezoekers van de boekhandel kijken aangenaam verrast naar het gebeuren.

Nog verder in de Stationsstraat is het vechten voor een plaatsje in het stijlvolle decor van ‘De Salons’. CSNY beFolkt brengt werk van Crosby, Stills, Nash & Young op een ‘folky’ manier.

Als slot van dit meer dan aangename folk feest, kiezen we voor Botswing dat jonge Ierse en Schotse folk brengt op de locatie van het Jeugdcentrum ‘Den Eglantier’. Je kan er niet onderuit: deze muzikanten genieten minstens evenveel als het publiek van hun muziek. Het klinkt aanstekelijk, dansers zijn op het appel en geven zich over aan het opzwepende ritme van de polka’s, jigs en reels. Voor ons het einde van een prachtige namiddag in Sint-Niklaas.
www.botswing.com

http://www.muziekmozaiek.be

Tekst Magda Verberckmoes
Foto’s Eric Rottée