Mechelse kunstenares stelt veertig werken tentoon in Begijnhofkerk te Mechelen
In de Begijnhofkerk in Mechelen kan je nog een hele zomer lang naar de tentoonstelling ‘Kunst en Religie’. De expo vormt het sluitstuk van een zeven jaar durende opleiding die kunstenares Maryse Krutwage volgde aan de Academie voor Beeldende Kunsten in Mechelen. “Ik ben blij dat ik in mijn eigen stad kan exposeren”, zegt ze.
Maryse Krutwagen (73) is oorspronkelijk afkomstig uit Brussel maar woont inmiddels al 25 jaar in Mechelen. In de Dijlestad volgde ze ook al verschillende opleidingen aan de Academie voor Beeldende Kunsten. Zeven jaar geleden ging ze van start met textielkunst. In die periode maakte ze heel wat werken die geïnspireerd zijn op kerken, Bijbelse verhalen en andere religieuze elementen. Die verzamelt ze in een overzichtstentoonstelling.
“Het idee om religie en kunst te combineren ontstond tijdens een les kunstgeschiedenis”, zegt Krutwage. “Ik leerde hoe Piet Mondriaan heel wat kerken schilderde, en dat deed me beslissen om ook die weg op te gaan. In eerste instantie kwam ik in Oostende terecht, de stad waar mijn kleinzoon geboren werd. Ik bezocht er de Sint-Petrus-en-Pauluskerk en liet me inspireren door de prachtige glasramen. Ze vormden de basis voor een eerste tentoonstellingen.”
Luchtballon
De kunstenares maakte onder meer het portaal van kerk met fietsbanden, gebruikte het zeil van een luchtballen en pagina’s uit misboekjes voor een replica van de glazen koepel en gaf ook een eigen draai aan het glasraam van Sint-Martinus op zijn paard. Dat deed ze met materialen zoals merinowol en plastic. Nadien, in 2022 maakte ze ook enkele werken specifiek voor een tentoonstelling in de Sint-Laurentiuskerk in Antwerpen.
Al die werken zijn nu ook te bezichtigen in de Begijnhofkerk in Mechelen. “Voor enkele nieuwe kunstwerken liet ik me inspireren door elementen uit de kerk”, zegt Krutwage. “Zo raakte ik geïntrigeerd door het beeld van de heilige Begga en maakte ik er een eigen versie van op een oud gordijn. Ook een installatie met oude communie- en doodsprentjes heeft veel bekijks. Het spreekt de mensen duidelijk
Voor haar kunst maakt de Mechelse zo veel mogelijk gebruik van afgedankte materialen. “Het is heel fijn om met die materialen aan de slag te gaan en ze een nieuwe waarde te geven”, zegt ze. “Ik heb bijvoorbeeld oude pianohamers gebruikt, maar ook zeefdoeken, restanten van puinzakken en een boomstam uit het Vrijbroekpark. Die materialen combineer ik dan met de verschillende technieken die ik leerde tijdens de opleidingen aan de academie.”
Afronden
“Ik ben heel blij dat ik in mijn eigen stad tentoon kan stellen”, zegt Krutwage. “Ik stel hier veertig werken tentoon, van kleine etsen tot grotere installaties. Dat vind ik een mooi aantal voor een overzichtstentoonstelling. Het vormt meteen ook het eindpunt van de opleiding textielkunst. Het is een mooie manier om dit af te ronden en door te gaan naar de opleiding grafiek, waar ik me de komende jaren verder wil in verdiepen.
De tentoonstelling Kunst en Religie is nog tot en 31 augustus gratis te bezoeken in de Begijnhofkerk in Mechelen.
Ooggetuigen verslag van reporter Kunstpoort Bip Van de Velde in Spanje
Plots verschenen er in de straten van La Guardia prachtige zwart-wit foto’s. Het begon met eentje, In de loop van 1 week werden er dat uiteindelijk een twintigtal. Die foto’s doen ondergetekende qua presentatie en kunstzinnigheid sterk denken aan de foto’s die 2 jaar eerder in het naburige dorp La Caleta werden opgehangen (en er nog hangen). En inderdaad ! Een verklarende affiche bevestigde mijn vermoeden!
Ze zijn het werk van 2 fotografes: Remedios Valls en Alicia Soblechero.
Trilogie
De foto’s in La Guardia vormen, onder de noemer ‘Virgen del Carmen’, het 2de deel van een trilogie. ‘Caleteros’ vormden deel 1. Deel 3 van de trilogie is in de maak.
Over ‘Caleteros’
Het 1ste deel, draagt de titel ‘Caleteros’ wat betekent ‘inwoners van La Caleta ’. Het omvat portretten van de ‘Caleteros’ bij hun woning, in hun dagelijkse plunje. Ze werden voor het eerst opgehangen in de straatjes van La Caleta, dat schilderachtige dorpje, in 2023. Hieronder enkele van de geëxposeerde portretten van de ‘Caleteros’
Over ‘Virgen del Carmen’, het nieuwe deel van de trilogie
Elk jaar, op 16 juli, vinden er festiviteiten plaats rond ‘Virgen del Carmen’, de patrones van de vissers. Het beeld van de Virgen wordt dan uit de kerk van La Caleta gehaald en op stoere mannenschouders bergafwaarts naar de zee gedragen, waar ze op een bootje wordt gezet dat onder luid applaus van een talrijk opgekomen publiek, hoorngeschal en vuurpijlen langs de kust tot aan de peñon (= uitstekende rots) van Salobreña vaart. De tocht wordt besloten met vuurwerk vanaf voornoemde peñon. In het naburige dorpje La Guardia komt ze terug aan wal van waar ze, alweer op stoere schouders , gedragen wordt naar de plek waar ze thuis hoort, de kerk van La Caleta.
Sfeer- en emotievolle beelden
De beide fotografes slagen er in de sfeer bijzonder goed weer te geven. Op de foto’s voel je de emoties en hoor je het gelach, het applaus en het gejuich. Kortom, je voelt hoe iedereen die aan het festival deelneemt zich met hart en ziel aan de viering geeft.
Op 6 juli woonde ik de boekvoorstelling van ‘Virgen del Carmen’ bij en maakte ik kennis met de 2 sympathieke fotografes.
Ontmoeting
Een paar dagen na de boekvoorstelling kon ik beide dames ontmoeten op een terrasje in La Caleta. Zij hadden, speciaal voor mij, de tijd genomen, tussen hun drukke bezigheden in: Remedios met haar publicaties in reismagazines (net terug van Praag en de valiezen alweer klaar voor een trip naar Valencia) en Alicia voortdurend in de weer met haar portretfotografie in of buiten haar studio. Zo kon ik enkele vragen stellen over zaken die ik, na het bestuderen van beider websites, de lectuur van hun boeken en het bijwonen van de boekvoorstelling, nog niet te weten was gekomen. Zelf erg veel bezig met fotograferen, niet uit den brode maar als uit de hand gelopen hobby, wou ik het volgende weten:
Met welke camera werken jullie en met welke lenzen? Grappig ! …beiden gebruiken dezelfde camera als ik … een Canon R6. Remedios als objectief een 24-105mm f 4 en Alicia een 50 mm en een 80 mm
Gebruiken jullie een flits? Neen, voor beide projecten gebruiken we enkel natuurlijk of omgevingslicht
Werkten jullie voor beide projecten samen op hetzelfde moment en op dezelfde plaats? Voor ‘Caleteros’, de zuivere portretfotografie, werkten we op elk moment samen. Voor de documentaire van ‘Virgen del Carmen’ zochten we elk afzonderlijk een plaats van waaruit we dachten een goede foto te kunnen nemen.
Kregen jullie bepaalde privileges bij de opnamen van ‘Virgen del Carmen ‘, zoals gereserveerde plaatsen, een vrijgemaakte baan voor jullie? Neen, geen privileges, maar we konden wel rekenen op de medewerking van de bewoners. In 2023 fotografeerde Alicia vanuit een bootje.
Is fotografie jullie hoofdberoep of een bron van inkomsten naast het hoofdberoep? Voor ons allebei is het ons hoofdberoep
Zijn er beroemde fotografen die jullie bewonderen of wiens werk een inspiratiebron kan zijn? Remedios: ik word niet door hen geïnspireerd maar heb wel een diepe bewondering voor Cristina García Rodero, Ramon Masats en Pérez Siquier. Zij hebben al reizend door steden ons land Spanje prachtig vastgelegd, de festivals en gebruiken. Voor mij zijn het 3 top-voorbeelden van documentaire fotografie.
Alicia Soblechero
Sinds ze in Salobreña haar intrek nam, meer dan 20 jaar geleden, liet ze haar werk als verslaggever voor Madrileense kranten varen en werd ze een geweldige lokale documentairemaker. Ze heeft zich met vakmanschap gestort op talloze portretten van verschillende generaties inwoners van Salobreña die haar studio bezochten. Haar journalistieke visie is vaak te vinden bij culturele evenementen. Haar foto’s van concerten, toneelstukken, film noir-werken, enz. , zijn haar handelsmerk
Alicia Soblechero Carretera de la Playa 4 18680 Salobreña, Granada
Als fotografe met meer dan 25 jaar professionele ervaring heeft ze uitgebreide expertise in reisjournalistiek. Haar werk weerspiegelt de kennis van de menselijke, stedelijke, landelijke en immer emotionele landschappen van verschillende continenten.
Ze levert regelmatig bijdragen aan toonaangevende Spaanse publicaties die gespecialiseerd zijn in reizen, lifestyle en vrouwenzaken. Daarnaast werkt ze mee aan redactionele projecten voor reisgidsen en produceert ze voor zakelijke klanten een ander soort fotoreportages.
Tot slot: hoe kwam ondergetekende bij deze 2 fotografes terecht?
Ik verblijf regelmatig gedurende het jaar voor korte periodes in La Guardia, dat net als La Caleta hoort bij het pittoreske stadje Salobreña aan de Costa Tropical, provincie Granada. Cultuur en natuur, kunst, historisch erfgoed, zon en zee, Salobreña heeft het allemaal. Ik krijg vast nog de gelegenheid om hier, nog andere kunstenaars te leren kennen en ze, op mijn beurt, aan u, lezers van Kunstpoort voor te stellen.
Tekst en foto in kleur: Bernadette van de Velde Zwart-wit foto’s: Alicia soblechero en Remedios Valls
Een tentoonstelling met vier boeiende kunstenaars in Galerie drie – Gent
Tekst Kathleen Ramboer
Een groepsexpo samenstellen is geen sinecure en toch brengt Galerie Drie dit telkens opnieuw tot een goed einde. FRAGMENTS is de volgende collectieve tentoonstelling in de galerie. In een ongedwongen sfeer kan ik kennismaken met de vier kunstenaars en hun werk. Op een met zon overgoten ‘zon’dagmorgen stappen de kunstenaars voorzichtig met hun zorgvuldig ingepakt werk over de drempel;. Bij het uitpakken kost het me wat moeite de rode (of is het de blauwe draad?) voor deze expo te vinden. Wat verbindt de sterk uiteenlopende werken van de vier kunstenaars? Alhoewel… de titel licht al een tipje van de sluier op: Janne, Stijn, Pieter en Long vertrekken van fragmenten. Dat kan inhouden: fotografische of getekende onderdelen van een landschap, machine of figuur, collages, stukjes van vroeger werk, lapjes klei… Met hun puzzelstukken dragen ze bij tot het totale landschap van de expo.
Thanh Long Lam
Desolate landschappen in houtskool met een voorzichtig vleugje kleur in krijt zijn het handelsmerk van de kunstenaar. Identiek is het formaat: 20,5cm x 29,2cm x 0,8cm. Thanh Long Lam presenteert ze telkens samen op een wand, netjes geordend, gestructureerd in een raster. De werken benoemt hij als HYPERSONIC HISTORY. ‘Zie ik één groot kunstwerk of een installatie, is elke tekening slechts een onderdeel van het totale plaatje?’ De tekeningen zijn meer dan de som van het geheel. Stil word ik van ongerepte verwondering om zoveel poëzie in zwart/wit. Nieuw is de interactie die de kunstenaar vraagt aan het publiek. Via een bordje dat nu nog achteloos op een stoel ligt, vraagt hij het publiek voor één keer zelf curator te spelen.
foto Thanh Long Lam
Dit is een slimme zet van de kunstenaar. Hij vraagt de kijker te vertragen en met een creatieve flow binnen te stappen in de eenzaamheid van zijn landschappen. Het is een middel om het publiek langer aan het werk en de locatie te binden. Als ik hem vraag waarom er geen mens op zijn werk te bespeuren valt, antwoordt de kunstenaar kordaat: je ervaart het desolate landschap, de stilte na een vlaag van intens geweld. De menselijke voetafdruk is er nog en laat sporen na. Thanh Long Lam verrast me ook met nieuw werk dat niet nieuw is. AIN’T NO LANDSCAPE HIGH ENOUGH is de toepasselijke titel. Vijf vroegere werken verknipte hij in gelijke vierkantjes. De stukjes zijn gekleefd op MDF van diverse diktes. Het resultaat is een tekening met een derde dimensie, schaduwen bezorgen het vlakke land reliëf. Is dit spielerei of geeft het de werken meer zeggingskracht? De kijker heeft het laatste woord. De stapels tekeningen in zwart/wit zijn een gevolg van zijn studies grafiek. Stilaan sluipt er meer kleur in zijn werk. Tegenwoordig gebruikt de kunstenaar gekleurde houtskool en/of krijt. Dit nieuw kleurrijk pad belooft voor de toekomst.
Stijn Ovaere (Sijs Ovaere)
Stijn Ovaere is niet de fotograaf van mooie plaatjes met verzadigde kleuren, super scherp in beeld gebracht, ideaal om de wandelaar, fietser of toerist te verleiden tot een dagje natuur. Zijn landschappen dwingen te vertragen, om schoonheid in stilte te ervaren. De berglandschappen beleef je als zachte dromen tussen hemel en aarde. Terug wakker laten ze je verweesd achter want zijn beelden balanceren op de grens tussen het bestaan en verdwijnen. De gletsjers op zijn foto’s fluisteren het verhaal van hun teloorgang, van de verstoorde relatie tussen mens en natuur.
foto Stijn Ovaere
De ondergrond waarop Stijn Ovaere bepaalde gletsjer foto’s laat printen is zorgvuldig uitgekozen. Door te printen op beton benadrukt hij op magistrale wijze de rauwe, donkere kant van het verhaal: het wegsmelten van een gletsjer die hij 20 jaar geleden in volle pracht mocht ervaren. Zijn titel zegt alles: In memoriam 2024-4 / This was a glacier. Het eindresultaat van een print op beton is voor de kunstenaar onvoorspelbaar, een doelgerichte beeld verwerking in een fotoprogramma is er niet daarom volgt hij gefocust eigenhandig het drukproces. Stijn Ovaere komt graag uit zijn comfort zone. Naast trekkers reizen bewandelt hij zonder aarzelen ook onconventionele paden in zijn kunst. Dat kan variëren van het samensmelten van twee beelden, printen op plaaster… tot foto’s integreren in een glas in lood raam. Ongetwijfeld zal hij de kijker in de toekomst blijven verrassen met innovatieve kunst.
Janne Gistelinck
Textielkunst heeft een rijk, cultureel verleden. Daarom is het fijn dat voor Janne Gistelinck, een jonge kunstenares, de weefkunst een medium blijkt te zijn voor haar creatieve expressie. Ze weet ons te prikkelen, te verrassen en mee te nemen op reis in haar universum. Haar werk bevat enkele belangrijke elementen: natuur, technologie en de medische wereld. Ze verzoent technologie met lichaam en natuur. Eerst zijn er de collages. Hiervoor put ze uit haar persoonlijk uitgebreid foto archief, medische boeken, röntgenfoto’s… In de montage is de inhoud, het materiaal nog herkenbaar, de betovering en omtovering start pas bij de digitale verwerking van de collage om na het weven bijna abstract te eindigen. De ontwerpen schipperen tussen het figuratieve en het abstracte. Haar filosofie is het mijden van het herkennen van techniek en natuur als twee afzonderlijke componenten. Om die reden gebruikt ze een uitsluitend blauw palet. Felle kleuren vechten om de aandacht, blauwe tinten bedaren de chaos. Zo kan ze gemakkelijker spelen met structuren. Haar tekeningen dwingen de beschouwer tot nader onderzoek, roepen tal van vragen op waar je als kijker zelf een antwoord mag aan geven. Haar ontwerpen zijn zelfstandige kunstwerken. Er is ongetwijfeld veel talent van doen om deze ontwerpen in textiel om te zetten en dat kan Janne Gistelinck dat is duidelijk.
Ook in haar werkproces, manueel en automatisch, is er de relatie tussen mens en techniek. Haar techniek bepaalt uiteindelijk het beeld. In het MIAT WERKT Janne Gistelinck manueel, met TC2, een Noors semiautomatisch weefgetouw, geschikt voor kleinere oplagen. Verder werkt ze samen met een bedrijf en maakt ze gebruik van een volautomatisch jacquardgetouw. Dit biedt tal van mogelijkheden zoals kleurnuances en diverse structuren maar vergt een intense samenspraak met het bedrijf onder de vorm van een doordachte voorbereiding, goochelen met codes, een voorbereiding die zo weinig mogelijk aan het toeval overlaat. ‘100% in de hand heb je het niet want textiel is gevoelig aan licht en omgeving’ vertelt Janne ‘maar ik vind het fijn verrast te worden’. Janne Gistelinck houdt van een uitdaging. Ze stelde zich kandidaat voor Salon de jeunes in het MSK Gent. Het museum vroeg jonge kunstenaars in dialoog te gaan met werken uit het museum, een mooie manier om een museum met oude meesters uit vorige eeuwen nieuw leven in te blazen. Janne Gistelincks realiseerde het werk ‘De oorlog in jou, de oorlog in mij’ in zwart/wit, geïnspireerd op ‘Jupiter en Antiope’ van de Vlaamse meester Antoon van Dyck. ‘Het moeilijke aan dit werk van Van Dyck is dat het heel geïdealiseerd en ook licht erotisch is’, legt Janne Gistelinck uit. ‘Vroeger werden nog niet dezelfde vragen over verkrachting gesteld als nu. Ik heb Jupiter gereduceerd tot de actie van zijn grijpende hand. Antiope is een deel van het landschap geworden. Ik wilde de worsteling van beide personages weergeven.’ Info MSK Gent Janne Gistelinck is ongetwijfeld een kunstenares die nog van zich zal laten horen.
Pieter Wyseur (pwkeramiek)
foto Galerie Drie
Pieter Wyseur combineert vakmanschap met artistieke expressie. Keramiek wordt vaak in het hoekje geduwd van functionele, decoratieve ambachten maar Pieter Wyseur verheft zijn voorwerpen tot kunst. Vooral zijn Nerikomi werk bezit een artistieke uitstraling, dit is kunst. Vergis je niet, enkele voorwerpen hebben de vorm van een schaal maar zijn onbruikbaar in het dagelijkse leven. De bewuste keuze voor een matte, fluweelachtige afwerking zonder glazuur benadrukt de esthetische vorm. Deze schoonheid stemt me lyrisch en is ongetwijfeld van artistieke waarde. What’s in a name? Nerikomi? Pieter Wyseur: ‘Nerikomi is de naam van een Japanse decoratietechniek. Het woord verwijst naar het proces waarbij ingekleurd porselein in verschillende kleuren wordt gemengd en samengevoegd om patronen te creëren. Deze patronen zijn uniek omdat ze door het hele stuk porselein lopen, zowel aan de binnen- als buitenkant. Je kan er oneindig veel patronen mee creëren.’
Verrassend, één van zijn inspiratiebronnen heeft hij gemeen met de andere kunstenaars: de natuur. Luchtfoto’s van landschappen helpen hem op weg naar nieuwe patronen. Met zijn interesse voor textiel heeft hij in Janne Gistelinck een bondgenoot. Florentijnse tapisserie en de Bargello-techniek helpen hem aan ideeën voor nieuwe dessins. Piet Wyseur is een onderzoeker, gaat geen enkele moeilijkheid uit de weg. Hij houdt van de kwetsbaarheid van porselein, van de fijne structuur. Het porselein wil hij zo dun mogelijk verwerken; een heuse uitdaging! Door het gebruik van een steunmal probeert de kunstenaar vervorming en de neiging tot krimpen te lijf te gaan. Toch sluit deze manier van werken verrassingen niet uit, het blijft spannend tot de oven open gaat. Pieter Wyseur vervangt tegenwoordig een gipsen mal door een zelfontworpen, 3D-geprinte mal (vierdelig); een innovatieve combinatie van de oude ambachtelijke Nerikomi-techniek en nieuwe technologieën.
foto pwkeramiekfoto pwkeramiek
De kunstenaar volgde een keramiekopleiding aan de academie in Wetteren. Opmerkelijk, hij is autodidact wat de Nerikomi techniek betreft, een techniek die hij onder andere via workshops doorgeeft aan andere kunstenaars. Dat opent nieuwe perspectieven voor deze oude Japanse magische techniek (van oorsprong Egyptisch en Chinees) die klei in poëtische, fragiele kunst kan omtoveren.
Tekst Kathleen Ramboer Fotografie Kathleen Ramboer, Pieter Wyseur, Thang Long Lam, Galerie Drie
FRAGMENTS INFO
Met Janne Gistelinck, Thanh Long Lam, Sijs Ovaere en pwkeramiek
22.08 – 07.09.2025 vernissage 22 augustus 19u tot 22u
Galerie Drie Sint-Amelbergastraat 3A, Gent Vrijdag, zaterdag 9u-18u Zondag 9u-14u
Op de valreep bezocht ik de pop-up store van kunstenares Ursula Cardenas. Een wauw gevoel ontsnapt me bij het aanschouwen van de ruimte badend in het morgenlicht, een licht dat zacht en teder de poëtische transparante textielkunst van Ursula Cardenas streelt. De matinale zon zet ook de foto’s aan de wand extra in de verf; overgiet het gras met een roze gloed, kleurt de wilde blaadjes warmgroen. Dit bezoekje is een feest van het licht, het licht dat een integraal onderdeel vormt van het tentoongestelde werk en haar complete oeuvre. Sinds kort heeft Ursula Cardenas een zaak ‘daturashop’. De handgemaakte Peruaanse en producten van Vlaamse makelij zijn met zorg uitgekozen, het gamma met liefde samengesteld. Daturashop groeit nog, stap voor stap. De zaak en haar kunst vormen samen één geheel, maken deel uit van een verhaal dat zich afspeelt in verschillende continenten, tussen diverse culturen en mensen. De ‘daturashop’, kunst en ambacht, spreekt tot de verbeelding.
TEXTIELKUNST
Het verhaal begon in Peru. Van haar oma die naaide, borduurde, kledij ontwierp, erfde ze de liefde voor textiel, stoffen, garen…en rozen. En toch is de Peruaanse cultuur onzichtbaar in haar kunst. Haar kindertijd, haar jeugd en de herinnering houden zich angstvallig schuil in de plooien van delicate, transparante stoffen, in de minutieus fijn opgenaaide teksten. Die teksten zijn persoonlijk, niet geschikt voor de ogen van een nieuwsgierige kunstliefhebber. Enkel de achterkant van het weefsel, de ragfijne, zwierige, zwevende, rafelende draden mag je waarnemen. Verso wordt recto, hier begint de kunst. Fijne draden spelen het zwierig spel van omhelzen en loslaten, voeren een stille intieme dialoog, spelen met het onzegbare, wat niet mag gelezen worden. Met wat verbeelding transformeren ze in een Arabisch schrift. In gedachten verzonken glimlacht de kunstenares en mijmert: gelukkig ziet mijn oma, die alles perfect afwerkte tot in de details, deze slordige, warrige draden niet, trouwens ik weigerde het métier te leren.
Foto links, een creatie van de oma van Ursula Cardenas met daarnaast werk van de kunstenares, midden detail
Graag citeer ik deze toepasselijke tekst van Ursula, te lezen op haar Instagram account ‘Soms denk ik dat ik spoken maak. Ze zweven een beetje en houden me gezelschap. Ik weet niet goed waarom ik ze maak, misschien zoeken ze me op om gemaakt te worden. Ergens, in mijn draad, leeft een herinnering, niet zichtbaar, maar tastbaar in elke steek. Haar draad leeft nog in mijn handen.’ tekst Ursula Cardenas op instagram
FOTOGRAFIE
De kunstenares studeerde fotokunst aan de academie voor beeldende kunst te Gent. Haar eerste stappen in de fotografie en donkere kamer zette ze op Peruaanse bodem. Ze volgde fotografie, toen nog analoog, bij de kleinzoon van de gekende fotojournalist uit Cusco: Nishiyama. https://discovernikkei.org/en/journal/2007/8/15/chino-nishiyama/ zie alinea Photojournalist Nishiyama Nu werkt ze digitaal maar heeft nog heimwee naar de analoge fotografie. Ze mist het trage, contemplatieve werk in de donkere kamer. Professioneel werkt ze als fotograaf, vertelt ze in beelden het verhaal van anderen. Op haar site lees ik het volgende: Achter mijn lens zie ik meer dan vormen of kleuren. Ik zie wat leeft. De tederheid tussen twee mensen. De stilte in een blik. De band die niet in woorden past. tekst Ursula Cardenas op haar site
MIXED MEDIA
Ursula Cardenas is op haar best als een dunne draad subtiel de foto’s aanraakt. Deze mixed media zijn werken van een eenvoudige schoonheid, werken die ademen en betoveren. Als kijker wil ik niet gestoord worden.
De nostalgie maakt deel uit van het heden en zet Ursula Cardenas om naar gevoelige kunst. Deze kleine expo liet me proeven van stille kunst met een stap in het verleden, puttend uit de herinnering, vervaardigd in het nu. Dit alles smaakt naar meer.
Makiko Furuichi verbeeldt een persoonlijke vreemde animistische wereld in glanzende keramiek, ragfijne stoffen en vooral in een techniek die vaak stiefmoederlijk behandeld wordt: aquarel. Transparante, vloeiende verf voert de kijker mee in een sprookjesachtige feeërieke sfeer die voor de kunstenares meer dan een verhaal is, het is een filosofische levenshouding. Japanse mythologie, hybride wezens middenin een kleurrijke weelderige vegetatie nemen je zachtjes mee en nodigen de toeschouwer uit om te bewegen op het stille ritme van subtiele Japanse kunst. In Sleepwalker’s Garden hebben mensen, planten, dieren, stenen… een ziel, ze communiceren met elkaar en de toeschouwer.
over Makiko Furuichi
De Japanse Makiko Furuchi, °1987, Kanazawa, leeft en werkt in Frankrijk en stelt met Sleepwalker’s Garden voor de eerste maal tentoon in ons land. Dit is de verdienste van kunsthistoricus/curator Benedict Vandaele.
Benedict Vandaele aan het woord Furuichi studeerde schilderkunst aan het Kanazawa College of Art en vervolgde haar opleiding aan de École Supérieure des Beaux-Arts in Nantes. Vandaag woont en werkt ze in Toulon. In 2018 werd haar werk bekroond met de Prijs voor Beeldende Kunst van de Stad Nantes. Sindsdien stelde Furuichi haar werk tentoon in Europa en Azië, onder meer in Frac des Pays de la Loire (Carquefou), Musée National Marc Chagall (Nice), Musée d’Art Moderne et Contemporain des Sables-d’Olonne (Les Sables-d’Olonne), Centre Jacques Brel (Thionville) en Galerie Les Filles du Calvaire (Parijs). Naast een vijftiental publicaties, waaronder kunstenaarsboeken en graphic novels, realiseerde ze diverse publieke opdrachten. Hiertoe behoren de artistieke bewerking van een klok van de Koninklijke Abdij van Fontevraud en tekeningen voor het Angers-Nantes Opéra. tekst Benedict Vandaele
12 juli tot 17 augustus 2025 woensdag tot zondag van 13u tot 18u Kouterdreef 8 9000 Gent
INFO Benedict Vandaele
Benedict Vandaele (°1990, Brugge) is een onafhankelijk curator, schrijver, spreker en adviseur gespecialiseerd in moderne en hedendaagse beeldende kunst. Zijn interesse in curatoriële, archivalische, maatschappelijke en (kunst)historische aspecten van een bepaalde context dient steeds als basis voor zijn praktijk. Het oprichten van tijdelijke platformen zodat kunstenaars hun werk kunnen ontwikkelen, tentoonstellen en bediscussiëren is een van zijn belangrijkste missies. tekst persbericht Benedict Vandaele
Onderste boven van Nightwalker deel ik graag mijn beleving met de lezers van Kunstpoort.
Het geschilderd panorama Nightwalker is het resultaat van een kunstenaars residentie van Reniere&Depla in het oorlogsmuseum Flanders Fields te Ieper. De presentatie Nightwalker legt geen wonden bloot, confronteert je niet met bloederige slagvelden en lijfelijke gevolgen van de eerste wereldoorlog. Neen, niets van dat alles, de expo neemt je zachtjes mee onder een fonkelende sterrenhemel voor een stille poëtische panoramische wandeling.
Troost vinden in prachtige indigo luchten; mijmeren bij het vallen van de avond; melancholie verdrijven onder een donkere dreigende hemel; de horizon tegemoet lopen in gezelschap van jagende luchten; dromen bij het licht van een zachte maan… dit alles bracht de Britse soldaat, componist en oorlogsdichter Ivor Gurney tot rust en vervoering tijdens zijn verlof, net achter het front, in het Franse Buire-au-Bois. Is het toeval of lotsbestemming? Het kunstenaarsduo Reniere&Depla is eigenaar van een huisje in datzelfde Franse dorp waar Ivor Gurney ronddwaalde tijdens nachtelijke wandelingen in de wijdse natuur. Meer dan 100 jaar later stappen Reniere&Depla onder diezelfde hemel met wolken die donkere gedachten wegvoeren. Ze schilderen het landschap zoals Ivor Gurney het waarnam, dat landschap die zij intens (her)beleven bij het nachtelijk licht.
Het West-Vlaamse kunstenaarsduo Reniere&Depla trok zich terug in het kenniscentrum van het museum en liet zich onderdompelen in de tastbare oorlogssfeer van 400 fotoalbums. Deze reis door het verleden en de voorliefde voor nachtelijke wandelingen in Buire-au-Bois (dat hebben ze met de soldaat Ivor Gurney gemeen) ligt aan de basis van Nightwalker, Nightwalker die je sereen toe fluistert dat in nieuwe tijden, onder een identieke en steeds veranderende sterrenhemel, de geschiedenis zich herhaalt.
Identieke losse panelen, opgehangen in een cirkel, in een arena vol van schemerlicht, bezorgen de bezoeker een verrukkelijk panoramisch zicht. In één oogopslag vertoef je in een niemandsland, in heden en verleden, in het besef dat de toekomst onzeker is en wie weet toch hoopvol. Graag citeer ik Reniere&Depla: ‘De taal van de kunst biedt een unieke mogelijkheid om de tijd te overstijgen en datgene door te geven wat anderen tot zwijgen brengt.’
Deze expo moet je ondergaan, opnemen in zijn geheel, laten bezinken om later tot de kern door te dringen. Ik keerde af en toe op mijn stappen terug, ik stond stil bij een blauwgele maan, fonkelende sterren, een weerspiegeling, een wuivende grashalm, liet een kleurschakering, een vlek, een lichtpuntje, een zachte overgang op mijn netvlies vallen, om dan de tocht te hervatten, om zelfs de reis nog eens over te doen. Nightwalker is een nachtelijk avontuur in een theater dat niemand onberoerd laat.
Tekst en foto Kathleen Ramboer
locatie expo Lakenhallen Ieper
INFO Nightwalker Reniere&Depla Flanders Fields Museum Grote Markt 34 Ieper
De expotitel ‘Madeleine’ doet bij zoetekauwen ongetwijfeld een belletje rinkelen want het nostalgische schelpvormige Madeleine koekje is bij hen zeer geliefd. De literatuurliefhebbers daarentegen denken eerder aan ‘Madeleine’ als het koekje dat in de roman ‘A la recherche du temps perdu’ van Marcel Proust, het geheugen activeert en herinneringen oproept. Wie weet associeert binnenkort de kunstliefhebber een Madeleine koekje met ‘Expeditie’, de nieuwe reeks kunstwerken van Marc Mestdagh. In deze serie werken staat het format van een internationaal paspoort centraal; een identiteitsbewijs dat toegang verschaft tot de wereld van de kunst, de toeschouwer uitnodigt tot het leggen van verbanden met het verleden en doet uitkijken naar andere nieuwe horizonten.
Met de wereld van kunstenaar Marc Mestdagh, die ook de onze is, mocht ik kennis maken via een preview. Het is zalig om door de expo te wandelen, de kunstenaar en ik. De stilte omringt ons, het licht is gedempt, de ruimte komt naar ons toe, de werken kan ik ongestoord in me opnemen. De prachtige locatie deWeverij doet de werken alle eer aan of is het omgekeerd? Marc Mestdagh toont in een creatieve opstelling 40 nieuwe werken en een brede selectie werken van de afgelopen 3 jaar.
IDENTITEIT is het centrale thema van zijn complete oeuvre. Ieder mens is uniek. Met een paspoort in de hand presenteren we ons zelf aan de wereld, op zoek naar nieuwe ervaringen en ontmoetingen. Marc Mestdagh creëert kunst die ontstaat vanuit het verleden en je meeneemt op avontuur in de toekomst. Zijn werk balanceert op de scheidingslijn van het persoonlijke en het universele. Het concept IDENTITEIT uit hij met heel veel fantasie, creativiteit en passie in fictieve ID cards, 8,5x13cm, vervaardigd met fragmenten uit een archief, objecten afkomstig van de weverij, waar zijn expo ruimte naar genoemd is, met laagjes verf, touwtjes, stempels…
Airco, Borderless, Closure, Derailed, Oblivion, War, Humane Biomonitoring, Refugees, Raw, Catch 22, Fata Morgana, Rizoom, Framing… zijn titels die voor zich spreken. Zijn diepe bezorgdheid om de wereld verstopt in een wondermooie kunstige esthetiek beroert en ontroert me. De schoonheid in de kunst van Marc Mestdagh is emotie en geeft toegang tot zijn persoonlijke identiteit. Gaat een toeschouwer in dialoog met het werk van de kunstenaar die tenslotte zijn persoonlijkheid vrijgeeft of kijkt hij vrijblijvend naar kunst? Deze vraag boeit me. Zijn recente reeks ‘Expeditie’ neemt de toeschouwer mee op sleeptouw buiten de grenzen van het heden. ‘Zoals een internationaal paspoort toegang tot de wereld geeft, brengt kunst je waar je nog niet wist dat je moest zijn.’ Marc Mestdagh Door kunst bekijkt elk individu de wereld door een andere bril.
werken uit reeks ‘Expeditie’
Ondanks de barre tijden kan kunst je verrassen, begeesteren, doen nadenken, laten wegdromen, creativiteit opwekken. Niet alleen de kunstenaar maar iedereen heeft dat sprankeltje creativiteit in zich dat plezier geeft in het leven. De kunst van Marc Mestdagh kan de filosoof, de denker in ons wakker schudden. De collages/assemblages (hoe moet ik ze benoemen) vertellen een verhaal waarin de kijker geen figurant is maar een hoofdrol speelt. ‘Een kunstwerk wordt deels door de kunstenaar gemaakt, deels door de kijker, die er extra betekenis aan toevoegt. (cf. Marcel Duchamp) Marc Mestdagh’ Laat je fantasie de vrije loop en ontdek wat het gelaagde werk je subtiel toefluistert. Waar gaat die wolk naartoe? Wat bindt dat gekke koordje op het witte vlak met de vele barstjes? Waarom dat numerieke getal? Waarom die stempel? Gaat het hier over verbinding? ‘Kunst opent relaties met anderen: een opvallend kunstwerk trekt de aandacht, zorgt voor boeiende gesprekken en inspireert mensen rondom je. Marc Mestdagh’ Is niet elke persoon uniek? Heeft iedereen, ook de ‘Refugee’ een paspoort voor de toekomst?
De kunstenaar verwerkt in zijn kunst materiaal dat ooit behoorde tot het productieproces van de weverij. Tevens bezorgt Marc Mestdagh zijn werken een verweerd uiterlijk, een patine door middel van vindingrijke schilder technieken. Beide zaken stemmen me weemoedig. Het ingetogen palet verleent de werken een koninklijke allure. Meestal zijn de kleuren niet wild maar ook niet droevig maar in de reeks ‘Dialogen – collages uit periode 2010-2020’ haalt de meer uitbundige kunstenaar de bovenhand. Wanneer de kunstenaar de vier seizoenen in ‘Framing” verbeeldt, schildert hij ook met meer heldere kleuren.
links werk ut de reeks ‘Expeditie’, rechts uit de reeks ‘Rizoom’
Ongetwijfeld heeft Marc Mestdagh tijdens het creëren binnenpretjes. Subtiel plaatst hij zijn publiek op het verkeerde been. Bomen groeien op hun kop, personen wandelen liggend naar de rand, dat landschap, die wolk… is dat een collage of geschilderd, is die scheur wel echt…. Een eerste indruk blijkt niet voldoende, hoe langer je kijkt, hoe meer je ontdekt, hoe beter je zijn kunst begrijpt.
Graag eindig ik met deze positieve noot. Een reis door het werk van Marc Mestdagh is een avontuur dat weinig kost, enkel wat aandacht, inspanning en goodwill. Zijn kunst brengt je naar ongekende oorden waar ze de taal van de kunst spreken, een taal die de mensen dichter bij elkaar brengt, die de wereld anders verwoordt, waar ruimte voor elkaar en poëzie is.
POËZIE – EN KUNSTEVENT TALE ART GALLERY – VLIERZELE
Boekvoorstelling Tentoonstelling – curator Jean-Paul van der Poorten
Tale Art Gallery Vlierzeledorp 12A, 9520 Vlierzele 29/6 tem 6/7/2025 zondag 29/6: 14-18u (vernissage) zaterdag 5/7: 14-18u zondag 6/7: 14-18u (finissage) of na telefonische afspraak 0476/50 49 52 info https://taleartgallery.be/expo-29-06-2025-06-07-2025/
Een event waarbij beeldende kunst, poëzie en muziek met elkaar in dialoog gaan. Anima hominis is een verkenning van de ziel van de mens. Kunstenaars gaan in dit event op zoek naar het onverklaarbare dat leeft in de mens, naar het ondoorgrondelijke van het innerlijke. Thema’s die aan bod komen zijn het fenomeen antropos, de innerlijke wereld van de mens, archetypen, etnische motieven en artefacten, het menselijk tekort, de zoekende en de weerloze mens.
Kunstenaars JOS BOLLE, PEDRO BRUGADA, ANDRÉ BRUYLANDT, ANNICK DE HOUWER, LUCAS DELAERE, GINO DERMAUT, BIE GARCET, INE LAMMERS, MISTRAL-MELIKE, MELISSA MUYS, KRISTEL NAESSENS, TIM ROOSEN, GUY TIMMERMAN EN JEAN-PAUL VAN DER POORTEN Curator: Jean-Paul van der Poorten
Opening zondag 29 juni 14u
Verwelkoming door galeriehoudster Tanja Leys. Openingswoord door Tim De Knyf, burgemeester van Sint-Lievens-Houtem. Woordje van Pedro Brugada. Paul Jambers leest twee gedichten uit Dag lieve mens. Jean-Paul van der Poorten stelt de kunstuitgave en het kunstalbum voor. Magali De Vlaeminck en Hervé Claeys lezen gedichten over het masker en de ziel van de mens. Pianomuziek door opkomend talent Lander Veelhaver. Receptie
Finissage zondag 6 juli 14 uur
Verwelkoming door galeriehoudster Tanja Leys. Pedro Brugada, Magali De Vlaeminck, Tanja Leys, Willy Van Boxstael en Jean-Paul van der Poorten lezen gedichten over mens en tijd. Muzikale omlijsting: Lander Veelhaver. Er wordt een drankje aangeboden. vernissage en finissage: gratis toegang
Kunstuitgave Anima hominis
De kunstuitgave Anima hominis bevat werk van Jos Bolle, Pedro Brugada, André Bruylandt, Annick De Houwer, Lucas Delaere, Gino Dermaut, Bie Garcet, Ine Lammers, Mistral-Melike, Melissa Muys, Kristel Naessens, Tim Roosen, Guy Timmerman en Jean-Paul van der Poorten. De werken gaan over de wisselwerking tussen innerlijk en uiterlijk, over kwetsbaarheid en over de gevoelens van de menselijke ziel.
Een exemplaar van Anima hominis kan worden gereserveerd door storting van 35 euro op rekeningnummer ‘De verwondering’ BE06 7370 6287 3322 met vermelding Anima hominis. Het exemplaar dient te worden afgehaald vóór de aanvang van de voorstelling en wordt niet met de post toegezonden.
Sinds zondag 8 juni heeft Mechelen er een nieuw literair baken bij. Aan de Plaisancebrug, gelegen aan de Leuvense Vaart en recht tegenover het ouderlijke huis van Herman de Coninck, werd een imposant bruggedicht van 12 meter hoog en 5 meter breed plechtig onthuld.
Thomas Eyskens, biograaf van Herman de Coninck, dichter en radiomaker Pat Donnez, de Antwerpse brugdichter Stijn Vranken, en Magda De Coninck, de zus van wijlen Herman de Coninck. In hun toespraken brachten zij een eerbetoon aan het werk en de blijvende impact van Herman de Coninck, die in zijn poëzie de grote gevoeligheid van het alledaagse wist te vatten. “Dat het gedicht hier hangt, op deze symbolische plek aan het water, tegenover zijn ouderlijke huis, maakt de cirkel op een bijzondere manier rond,” zegt Thomas Eyskens.
Om klokslag 11 uur werd de brug opgehaald en het nieuwe bruggedicht onthuld. Het massieve werk is niet alleen een ode aan de dichter, maar ook een krachtig visueel baken dat de band tussen literatuur, stad en herinnering onderstreept. Henk Van Nieuwenhove van de Mechelse vzw Het Paradijs,is een van de initiatiefnemers van het bruggedicht. “Dit is al het tweede gedicht van Herman de Coninck dat op deze brug hangt. Het idee kwam vrij logisch. Recht tegenover de Plaisancebrug staat het ouderlijke huis van de dichter. Hij werd in Mechelen geboren en is hier opgegroeid. We konden geen mooiere plaats bedenken om hem te eren.”
Samenspraak met familie
“De keuze van het gedicht is gebeurd in samenspraak met de familie. Uiteindelijk heeft Waterhet gehaald om de voor de hand liggende reden dat het gedicht boven het water hangt. Persoonlijk heb ik Herman niet gekend, maar het is een van de grootste dichters van ons land en dus is het maar normaal dat een stad als Mechelen hem eert.” Ook Magda de Coninck, de zus van Herman, was aanwezig op de plechtigheid. “Ik vind dit een geweldig initiatief. De mensen van de vzw Het Paradijs hebben dit mooi bedacht. Dit is een speciale plaats zo recht tegenover ons ouderlijke huis. Het gedicht Watergaat over een thema waar iedereen zich kan in vinden en wat ook mooi past bij een brug.”
Mechelaar Pat Donnez, ex-radiomaker en zelf ook dichter, werd geïnspireerd door Herman de Coninck. “Hij heeft mij geleerd dat poëzie niet saai en vervelend hoeft te zijn. Het mag verstaanbaar zijn en toch raadselachtig blijven. In die combinatie van bedrieglijke eenvoud was hij een meester.” Met dit project zet Mechelen opnieuw in op poëzie in de publieke ruimte en eren ze een van haar bekendste zonen. Het bruggedicht is permanent te bewonderen aan de Plaisancebrug en voegt zich bij de reeks literaire initiatieven die de stad de voorbije jaren opstartte. Een blijvend monument van taal en thuis.
WATER Soms loopt het rechtdoor als een ideologie, een vastberaden stoet van stilte, naar de zee, de grote internationale waar alle water zijn overtuiging haalt (om desnoods dijken te breken.) Soms hangt er nevel over: dromend water; het droomt dat het zweeft en dan zweeft het. En later, oud geworden, trekt het zich terug in een vijver met een rijk innerlijk leven. Water. Alle schijn draagt het met zich mee en blijft zichzelf, altijd anders en altijd water.
Studenten beeldhouwklas van Guy Timmerman: Anne Van Wayenberg, Marinette Vande Vyvere, Andy Vincke en Christine De Landsheer stellen tentoon.
Tekst Kathleen Ramboer
Aan de Academie voor beeldende kunst (DKO) Gent loopt een creatief schooljaar ten einde. Werken, stevig ingepakt, staan klaar om de school te verlaten richting exporuimte Campo Santo. Gebak, drankjes, pralines… verraden de laatste dagen van het 6de jaar beeldhouwen en ruimtelijke vormgeving. Gelukkig, enkele werken zijn nog te bekijken, zo kan ik me een oordeel vormen van de sfeer en het ateliergebeuren. De kunst van de studenten vraagt om een dialoog, laat mijn gedachten afdwalen of verdwalen in het labyrint van de hedendaagse kunst. Docent Guy Timmerman maakt tijd voor kunstpoort en licht toe hoe hij omgaat met de aspiraties van zijn studenten, hoe hij helpt hun doel te bereiken.
docent Guy Timmerman
Kunstpoort Wat is je inbreng, is die technisch en/of inhoudelijk? Vergt het inspanning je in te leven in hun specifieke beeldtaal, visie, hun werk, hun stijl? Guy Timmerman Elke student heeft zijn eigen rugzakje mee. Belangrijk is dat de student daaraan geappelleerd wordt. Elke cursist kijkt en voelt op een andere manier, ik benader iedere persoonlijkheid op een individuele manier. Voor hen is dat een enorme cadeau, dat betekent dat op het eind van de rit ze een eigen verhaal vertellen.
Kunstpoort Eens ze de school verlaten hebben, blijf je de studenten verder volgen of verlies je ze uit het oog? Guy TimmermanNa de opleiding ontstaat er vaak een gemis aan een kijkend oog. Dan is er de vraag ‘mogen we eens langs komen?’.
Kunstpoort Vind je bij de aanvang van een carrière, van deze studierichting, het academische, de klassieke kennis belangrijk? Guy Timmerman Enkele cursisten voelen zich gedropt in de woestijn, onbewust van het te volgen pad. Dan stel ik voor een schaalvergroting te maken van een voor hen boeiend klein object met doel het verwerven van een stabiele, solide basis. Cursist Anne pikt hier op in. Het feit dat je al of niet voorkennis hebt, speelt een rol. De technische ondersteuning zoals bij het lassen stel ik zeer op prijs. Guy Timmerman Ik wil niet te veel sturen. Anne Van Wayenberg De leraar staat aan de zijlijn, dringt zijn eigen visie niet op. Guy Timmerman Je hebt iconische beeldhouwers zoals Zadkine. Iedereen wil een Zadkine maken. Die kan en hoef je niet na te apen. Anne Van Wayenberg Oorspronkelijkheid, authenticiteit daar ga ik voor. De eerste twee jaren krijg je ondersteuning aangeboden, voldoende bagage voor de volgende jaren.
Kunstpoort Velen verlaten het figuratieve pad, vind je dat betreurenswaardig? Guy Timmerman Ik moet dat tegenspreken. Mensen die voor het klassieke kiezen, kunnen de richting 3D model frequenteren. In deze richting zijn de diverse stappen afgebakend, je werkt aan een mal, een model in hout of de student probeert een portret- of modelstudie.
Kunstpoort Geef je opdrachten? Guy Timmerman Alleen als ik merk dat het niet loopt, als de cursist moeite heeft met het opstarten van de creatieve motor. Opdrachten geven aan bepaalde cursisten zou een nefaste invloed hebben op hun artistiek werk. Ik hoop mezelf buiten spel te zetten zodat ik overbodig word. Het is ruiken, beseffen of een persoon nood heeft aan een klankbord. Ik wil zorgen voor een maximaal werkklimaat. In de auto op weg naar het atelier, zijn mijn gedachten bij de studenten. Met wat zijn ze bezig? Zitten ze blok of in de flow, trappelen ze ter plaatse of net niet? Het vak van een docent is geen job van nine to five. Kunstpoort Je bent een bevlogen leraar.
Kunstpoort Ontstaat er een wisselwerking tussen docent en student? Guy Timmerman Wisselwerking, ik ben er mij niet van bewust maar het feit dat er zoveel invullingen mogelijk zijn, maakt me nederig.
Anne Van Wayenberg
Anne Van Wayenberg in het atelier beeldhouwen Academie voor beeldende kunst (DKO) Gent
Het werk van Anne Van Wayenberg stemt tot nadenken. De kwetsbaarheid van mens en natuur staan bij haar centraal. In Campo Santo toont ze o.a. ‘keien’ die de vergankelijkheid, het eindige op een krachtige wijze verbeelden. Haar werk vraagt om wat uitleg hoewel zonder achterliggende ideeën ik ook geniet van de verwerkte strandvondsten. Haar keien zijn voor mij geen dode objecten maar organische voorwerpen die communiceren. De natuur van Pas-de-Calais, gevat in deze kunstkeien vertelt, via de beeldtaal van Anne, van dood en leven, van vreugde en verdriet, van kunde en onkunde, van eindigheid en eeuwig leven. Op uitnodiging van Anne kon ik het beeldhouwersatelier bezoeken. Een interview? Dat vond ik vanzelfsprekend.
Kunstpoort Bij het overlopen van je kunstenaarscarrière lees ik een opeenvolging van opleidingen. Heb je nood aan kennis, techniek of vooral aan feedback? Wordt je kennis nog altijd bijgeschaafd? Anne Van Wayenberg Ik heb vooral behoefte aan werken in groep, voor de communicatie en de inspiratie. Na mijn opleiding ergo – creatief en systeemtherapie ben ik onmiddellijk met kunstopleidingen gestart, de ene volgde op de andere; sculpturale keramiek o.a. bij Carmen Dyonise, Frank Steyaert en Geneviève Van Bastelaere, draaiwerk bij Fernand Everaert, beeldhouwen en ruimtelijke vormgeving… Van in mijn kindertijd ben ik creatief. Dat heeft zo zijn oorzaak. Ik was een zorgenkind, wilde mezelf profileren door me beeldend te uiten; met verf, met klei… hoewel ik een broer had die heel goed kon tekenen vooral waarnemingstekenen, heb ik dat niet in de vingers. Mijn fantasie heb ik wellicht aan mijn vader te danken. Creativiteit zat bij hem in het bloed. Toen ik keramiek volgde, inspireerde dat mijn vader om als autodidact ook keramiek te vervaardigen. Hij bouwde een eigen bakoven, delfde de nodige klei, zuiverde die en maakte zijn eigen natriumglazuren. Dank zij mij vond hij een nieuwe passie.
Kunstpoort Schets je bij aanvang van je creaties? Anne Van Wayenberg Een krabbel ja maar schetsen nooit. Fotograferen komt er wel bij kijken. Ik heb een idee, start en laat het concept in alle vrijheid groeien naar een volwaardig kunstwerk. Mijn keien zijn gebaseerd op 40 jaar zwerven langs de Pas-de-Calais. Alledaagse strandvondsten ondergaan in de keien een poëtische transformatie naar tastbare vergankelijkheid. Als kind was ik reeds een ongelooflijke verzamelaar, nu nog kriebelt het om ‘objets trouvés’ mee te zeulen om mijn kunst te verrijken. Enkel als het materiaal tot me spreekt, ik het gevoel heb ‘ik kan er iets mee aanvangen’ verdwijnt het in mijn handen.
Kunstpoort Heb je thuis voldoende ruimte? Anne Van Wayenberg Ik heb boven een ruimte waar ik bepaalde zaken afwerk, het uiteindelijke scheppingsproces gebeurt op de academie. drie dagen per week. Volgend jaar hoop ik een cross-over keramiek/beeldhouwen te volgen. Voor mij is dit een uitdaging omdat cross-over om een compleet andere manier van werken vraagt. Deze richting eist studie op voorhand. Wellicht creëer ik dan meer thuis.
Kunstpoort Je bezoekt heel wat tentoonstellingen, helpt dit je kunst vooruit? Of ontstaat er dan twijfel over je persoonlijk werk? Anne Van Wayenberg Bij het beschouwen van werk van collega/kunstenaars twijfel ik niet aan de kracht en identiteit van mijn persoonlijk werk. Ik sta voor alles open en pik soms wel iets mee. Expo’s zijn vaak interessant vanwege het materiaalgebruik. Zo ontdekte ik dat vliegengaas ook voor mijn projecten nuttig kan zijn. Namaken, dat doe ik niet want vindingrijkheid, oorspronkelijkheid draag ik hoog in het vaandel. Deze beide termen zijn mijn ankers als ik me beeldend uit. De psycholoog Abraham Maslow zag de creativiteit niet enkel als een kunstuiting, creativiteit is ook op vele andere gebieden van toepassing. Bij het begin van mijn werk in de psychiatrie had ik contact met outsider cliënten. Ik heb een beeldend creatief atelier opgestart. Deze cliënten creëren kunst buiten de conventionele structuren van de kunstopleiding, negeren de regels van de traditionele kunstwereld daarom hebben ze een eigen oorspronkelijke vormtaal en unieke stijl. Als mijn werk de kijker aanspreekt dan wil dat zeggen dat de beschouwer met mijn thema voeling heeft, erover nadenkt of er mee omgaat.
Kunstpoort Je werk vind ik zwaar op de hand, put je er energie uit of is het net andersom? Anne Van Wayenberg Ik heb 40 jaar in de psychiatrie gewerkt als beeldend creatief therapeut/systeem therapeut, wat boeiende contacten met cliënten met zich meebracht. Via hen leerde ik mijn eigen pad te volgen. Door mijn scheppingsdrang pieker ik minder. Creëren geeft mij een goed gevoel, is levensnoodzakelijk. Voor de buitenwereld baadt mijn kunst in een sfeer van droefenis maar depressief ben ik niet. De keien maken leven en dood tastbaar; de schelpen die ik verwerk droegen leven in zich, leven dat langzaam uitdoofde. Stenen eroderen, verwerven een gladde huid of brokkelen af, ze ondergaan een metamorfose. De universele levensthema’s komen in mijn keien, vergeleken met ander werk, op een meer abstracte manier aan de oppervlakte.
Kunstpoort De keien zijn een symbiose van artificiële elementen en reële levendige objecten. Je eigen inbreng is moeilijk vast te stellen en dat vind ik uitermate positief. Anne Van Wayenberg Misschien moet ik een volgende maal een meegebrachte Pas-de-Calais kei tussen mijn kunstkeien deponeren, dat lijkt me interessant. Guy Timmerman schreef een passende tekst die mijn intentie verklaart. … Door aangespoelde stenen artificieel na te maken en deze ogenschijnlijk achteloos op de grond te leggen, misleidt ze het oog én confronteert ze de kijker met vragen over wat ‘natuur’ is en wat niet. Aangespoelde stenen zijn het resultaat van tijd, erosie, stroming, toeval – natuurlijke processen. Door deze te reconstrueren met de hand, introduceert Anne menselijke controle en intentie in wat normaal het domein is van de natuur Guy Timmerman. Anne Van Wayenberg Wellicht komt er een vervolg op het verhaal van de keien.
inzending voor nationale expo Ensorjaar foto Anne Van Wayenberg
Kunstpoort Je inzending voor de nationale expo naar aanleiding van het Ensorjaar, stel je ook tentoon in Campo Santo. Je bezit een bizarre fascinatie voor doodskoppen en skeletten, dat deel je met James Ensor. Ensor ontdekte die bezetenheid in de winkel van zijn moeder, hoe begon bij jou die fascinatie? Anne Van Wayenberg Op jonge leeftijd had ik een verzameldrang voor knoppen, voorwerpen uit de natuur… Ik herinner me mijn enthousiasme op vijfjarige leeftijd voor een dode vis die ik in mijn hand nam. Als volwassene ben ik een collectioneur van dierlijke overblijfselen zoals botten, vogels… Dode uitgedroogde vogels beschouw ik als boeiend materiaal voor een kunstwerk.
Kunstpoort Kan je wat duiding geven over het werk ‘Arc du Triomphe’? Anne Van Wayenberg De roes om de overwinning triomfeert maar er zijn ook de vergeten slachtoffers.
‘I no longer exist’ foto Anne Van Wayenberg
Kunstpoort ‘I no longer exist’ verwijst dit werk ook naar de oorlog? Anne Van Wayenberg Niet echt, het beeld van de borst, voor mij symbool van leven, confronteert de kijker met de eindigheid. Gevierde schrijvers, kunstenaars leven verder in hun werk, blijven hangen in het collectieve geheugen.
‘Arc du Triomphe’ foto Anne Van Wayenberg
Kunstpoort Is er een beeldhouwer die je immens bewondert? Anne Van Wayenberg Niki de Saint Phalle met haar kleurrijke sculpturen, de avant-gardistische kunstenaar Archipenko, Zadkine, Picasso, Miro… deze eerder niet hedendaagse kunstenaars schieten me te binnen. Ik bewonder beeldhouwers (zoals onze docent Guy Timmerman) die in staat zijn metershoge kunstwerken te creëren. Hoe begin je in godsnaam aan creaties met van die onmenselijke afmetingen?
Kunstpoort Wat brengt de toekomst voor je? Plannen? Anne Van Wayenberg Ik heb affiniteit met kleur en heb zin om te schilderen. Bepaalde werken kwamen al in aanraking met verf en borstel. Het kan boeiend zijn niet opgespannen canvas ruimtelijk te integreren in mijn objecten. Fijn dat DKO bestaat. Het kunstonderwijs is voor mij een kinder- en jeugddroom die nu door de realiteit wordt weggeveegd. Mijn studies en job als ergotherapeut losten mijn verlangen naar creativiteit in. De therapeutische zijde boeide me vanzelfsprekend ook. Ik ben ambitieus en wil verder beeldend aan het werk zijn, constant bijleren, experimenteren, nieuwe materialen en technieken ontdekken.
Marinette Vande Vyvere
werk van Marinette Vande Vyvere, foto Marinette Vande Vyvere
Anne en Marinette vertrekken van eenzelfde inspiratiebron de kust, Anne adoreert Pas-de-Calais, Marinette woont in Oostende. Toch ligt hun werk ver uit elkaar. Dwingend, dynamisch en energiek veroveren de keien van Anne haar publiek. Het gebruikt materiaal draagt mee in de zeggingskracht en explosiviteit van haar kunst. Het werk van Marinette is subtiel en teer. Haar materiaal: klei, porselein… zorgt voor een oneindige schoonheid en ingetogenheid. Haar objecten sluipen stilletjes je hart binnen.
Kunstpoort Wat stel je tentoon in de kapel van Campo Santo? Marinette Vande Vyvere Ontelbare keren heb ik de kustlijn afgewandeld. Ik deed zelfs interventies op het strand. De expo werken zijn geïnspireerd op waarnemingen en onderzoek tijdens die queeste. Het tentoongesteld werk valt te verdelen in drie groepen. – De oesterschelpen. Wilde Japanse oesters zijn exoten die oprukken aan onze kust. Ze zijn grillig en hechten zich gemakkelijk vast aan substraten. Hun opbouw fascineert me omdat ze groeien in laagjes. Net die gelaagdheid is interessant om mee te experimenteren, vast te leggen in porselein. De organische vorm van de buitenkant staat in fel contrast met de zachte softe innerlijke kern en dat boeit me als beeldhouwster uitermate. – Vloedgolven De bekendste golf is de grote golf van Kanagawa uitgebeeld in een houtsnede van de Japanse kunstenaar Katsushika Hokusai daterende circa 1830-1831. Die houtsnedeprent blijft me fascineren. Ik besloot vloedgolven te modelleren in klei. De sterkste laat ik bakken in de oven. – De kustlijn Onze kustlijn is rechtgetrokken en volgebouwd. De natuur is geweld aangedaan. Soms mooie architectuur verdringt de hoognodige duinen, belangrijk voor de open ruimte en biodiversiteit. Voor de expo heb ik de kustlijn, zowel de architectuur als de natuur, verbeeld in gips.
In mijn werk probeer ik de zee vast te leggen niet alleen de onstuimige zee met zijn brute kracht maar ook de stille, zachte, mysterieuze zee die melancholisch stemt. Dat kan door gebruik te maken van diverse materialen aangepast aan het onderwerp en de sfeer van het kunstwerk.
Kunstpoort Waar deed je materiaalkennis op? Volgde je veel opleidingen? Marinette Vande Vyvere Zoals mijn collega Anne volgde ik tal van opleidingen. Vanaf mijn 16 jaar volg ik kunstopleidingen. Patrick Verlaak was mijn leermeester in de schilderkunst. Verder werkte ik bij diverse kunstinstituten zoals Kina: Huis, Gent en Design Museum Gent.
Kunstpoort Teken je ook, maak je schetsen of voorontwerpen? Groeit een werk of weet je op voorhand waar je heen wil? Marinette Vande Vyvere Per project heb ik schriften vol met schetsen en foto’s. Ik improviseer weinig en leg verbanden tussen verschillende tekeningen. Ik werk intuïtief, zoekend, aftastend, vol verwondering om wat op mijn pad komt.
Kunstpoort Welke beeldhouwers kunnen je inspireren? Marinette Vande Vyvere Dit is een moeilijke, want er zijn er heel veel. Niet alleen beeldhouwers zoals Arp inspireren me maar ook schilders en architecten zoals Junya Ishigami, Peter Zumthor, designers zoals Allan Wexler, te veel om op te noemen.
Kunstpoort Wat brengt de toekomst? Marinette Vande Vyvere Misschien volg ik nog 1 jaar beeldhouwkunst waarin het menselijk lichaam centraal staat.
ANDY VINCKE
Andy Vincke is net zijn vliegende duikboot aan het inpakken. Ik heb een spontane intuïtieve reactie, die elke hedendaagse kunstliefhebber zou geven: ik denk aan Panamarenko. De kunst van Panamarenko is een combinatie van wetenschappelijke studies, techniek en poëzie met de focus op vliegen als symbool voor de vrijheid. Maar de kunst van Andy Vincke ligt meer in de sfeer van rebellie. Zijn kunst is niet enkel spielerei, een idee zit verstopt in de verpakking. Andy Vincke ageert tegen de overbodige consumptiemaatschappij. Aardbeien eten in de winter, asperges consumeren in de zomer… dat stelt hij in vraag. Waarden van het geloof worden volgens de kunstenaar niet meer gerespecteerd. Hij benadert zwaar op de hand liggende onderwerpen met heel veel humor. Gerecycleerde, gevonden voorwerpen transformeert hij naar kritische, ludieke en originele kunst.
Andy Vincke
Christine De Landsheer
Tot slot citeer ik graag een tekst van de docent Guy Timmerman omtrent het werk van Christine De Landsheer. Ik was niet in de mogelijkheid haar te ontmoeten en haar werk te bekijken. Christines werk raakt aan een oeroud archetype: de vruchtbare vrouw als bron van leven, kracht en mysterie. Door zich te focussen op het torso – de romp zonder hoofd, armen of benen – reduceert ze het beeld tot de essentie van het vrouwelijke lichaam als dragende vorm. Wat overblijft is geen individu, maar een universeel symbool: een oervorm waarin het moederschap, het scheppen en het dragen gecentreerd worden.Guy Timmerman
Tekst Kathleen Ramboer Foto Kathleen Ramboer, Anne Van Wayenberg, Marinette Vande Vyvere
Afstudeerexpo afdeling Beeldhouwkunst Academie voor beeldende kunst (DKO) Gent Vande Vyvere Marinette Vincke Andy De Landsheer Christine Van Wayenberg Anne
Campo Santo Visitatiestraat 9040 Gent – Sint Amandsberg
13-14-15 juni 2025 Vrijdag 19u-22u Zaterdag 10u-17u Zondag 10u-17u